Við fæðumst með ólíka forgjöf. Bakland fólks er misjafnt en við þurfum öll að fá tækifæri til að nýta hæfileika okkar og krafta. Til þess þurfum við sem samfélag að standa saman og hafa það að sameiginlegu markmiði að byggja upp samfélag sem stuðlar að velferð, lífsgæðum og efnahagslegri sjálfbærni til framtíðar. Við þurfum að skapa hvetjandi umhverfi með ólíkum valkostum þannig að hver og einn finni hjá sér hvata til að láta til sín taka.

Samkeppni er hreyfiafl

Við eigum að geta valið hvar við búum, hvernig við ferðumst á milli staða, hvar við göngum í skóla eða leitum eftir læknisþjónustu, rétt eins og við veljum hverju við klæðumst og hvar við verslum. Val er atriði sem skiptir máli í þessu samhengi. Vali fylgir vald. Með vali færist valdið til einstaklinganna. Það hlýtur því að vera verkefni stjórnmálanna að auka val fólksins. Fólk þarf að eiga góða valkosti þegar kemur að mennta- og heilbrigðismálum. Þegar ekki eru einstaklingar eða verkefni í áskrift, heldur valkostir og möguleikar á að leita annað, þá aukum við metnaðinn, framþróun og um leið gæðin. Samkeppni í hvaða mynd sem hún er hreyfir við kerfinu. Það má ekki vanmeta mikilvægi ólíkra valkosta og frelsið til að velja. Valið gerir okkur líka ánægðari. Það að vita að við höfum val um tvo eða fleiri kosti getur eitt og sér gert okkur ánægðari með það sem við höfum. Þegar við vitum að við getum farið, mótmælt eða kosið með fótunum, er í eðli okkar mannanna að verða sáttari. Að eiga val um breytingar getur verið lífsnauðsynlegt.

Velferðartækni, betri þjónusta og lægri kostnaður

Við þurfum að endurhugsa og endurmeta. Við lifum á tímum þar sem samfélagsbreytingar eru ekki bara djúpstæðar heldur ganga þær yfir á sívaxandi hraða. Í því felst mikil áskorun en jafnframt tækifæri. Tækifærin felast ekki síst í möguleikum velferðartækni en með henni getum við aukið þjónustuna og um leið lækkað kostnað. Þetta skiptir máli. Við eigum ekki endilega að gera það sem við gerum eins og við höfum alltaf gert það, oftast af þeirri einu ástæðu að þannig hefur það alltaf verið gert. Hugsum í nýjum lausnum og spyrjum spurninga. Án þess verður engin þróun.

Lengi hefur verið rætt um mikilvægi ólíkra valkosta þegar það kemur að menntun unga fólksins. Því er ég sammála. Nú er þjóðin að eldast og fólk nær hærri aldri en áður. Valkostum á ekki að fækka þó að fólk hafi náð ákveðnum aldri. Eldri borgarar verða að eiga val og þar með hafa vald til að taka ákvarðanir sem varða líf þeirra og tilveru. Því má ekki gleyma að þegar upp er staðið bitnar léleg þjónusta á þeim sem síst skyldi, þeim sem þurfa að nýta sér þjónustuna og hafa ekki val um annað.

Höfundur er frambjóðandi í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins í Suðvesturkjördæmi.