Stjórnvöld og sóttvarnayfirvöld hafa unnið vel saman á tímum kórónuveirunnar og þar hafa sóttvarnasjónarmið verið höfð að leiðarljósi. Hinn yfirvegaði og farsæli sóttvarnalæknir, Þórólfur Guðnason, hefur sagt að stjórnvöld hafi ekki beitt hann þrýstingi þegar hann lagði fram erfiðar og misvinsælar tillögur. Það er vel og sömuleiðis er lán að sóttvarnalæknir skuli gera sér glögga grein fyrir því að koma verður atvinnulífinu aftur í gang. Opnun landamæra landsins er vitanlega stór þáttur í að það takist.

Það er ekki hægt að lifa í ótta. Nú ríkir hins vegar ákveðin hneigð til einangrunar og sumir vilja viðhalda henni, hafa landið lokað og hleypa sem fæstum inn. Það er engin lausn á vandanum. Margt bendir til að við munum þurfa að lifa með kórónu­veirunni í nokkurn tíma. Þá þarf að takast á við það verkefni og það verður ekki gert með harkalegri og langri lok lok og læs stefnu. Sú leið skilar fjöldaatvinnuleysi, gjaldþrotum, andlegum veikindum og niðurbroti. Við búum í samfélagi og eigi það að þrífast þarf að vera atvinnuuppbygging og samgangur meðal manna.

Aðgerðir hér á landi hafa verið mildar miðað við það sem tíðkast í mörgum öðrum löndum þar sem fólki hefur vikum saman verið meinað að fara úr húsi nema til að sækja brýnustu nauðsynjar. Ekki vilja allir lúta slíkri frelsisskerðingu og víða hefur komið til mótmæla. Greina má ákveðna hneigð til að flokka þá mótmælendur alla sem hægri öfga­sinna, Trumpista eða vandræðagemlinga. Heldur er það ódýr afgreiðsla. Það er ekki hægt að ætlast til að fólk taki stórfelldri frelsissviptingu í lengri tíma af þolgæði. Það þarf að sjá ljós við enda ganganna en ef það kemur ekki auga á annað en ráðleysi yfirvalda þá mótmælir jafnvel þolinmóðasta fólk kröftuglega. Það eru skiljanleg og eðlileg viðbrögð. Fólki á ekki að standa á sama um eigin mannréttindi.

Höft og takmarkanir hafa ríkt hér á landi, blessunarlega þó í minni mæli en í flestum öðrum löndum. Sætta má sig við slík höft í einhvern tíma en alls ekki til frambúðar. Íslenskir stjórnmálamenn hafa engan veginn lagt nægilega mikla áherslu á þetta. Kannski finnst þeim ekki við hæfi að tala um mikilvægi frelsis einstaklingsins á tímum þegar fólki er ráðlagt að halda sig í fjarlægð frá öðrum.

Það má ekki fara svo að frelsisskerðing þyki nánast sjálfsagt og eðlilegt viðbragð við erfiðu ástandi. Það var því beinlínis upplífgandi að hlusta nýlega á dómsmálaráðherra, Áslaugu Örnu Sigurbjörnsdóttur, í Silfrinu á RÚV, tala af festu og ákveðni um mikilvægi þess að standa vörð um frelsi fólks. Áslaug Arna lagði sömuleiðis ríka áherslu á að takmarkanir eins og þær sem verið hafa megi alls ekki festast í sessi. Fleiri stjórnmálamenn mættu tala á þennan hátt. Þeir gera það samt ekki margir, sannarlega ekki á vinstri væng stjórnmálanna. Stundum þarf einfaldlega að treysta á Sjálfstæðismenn. Alls ekki oft – en samt stundum.