„Ef stjórnmálakonur líta ekki þokkalega út hættir fólk að heyra hvað þær segja. Fólk horfir á mig í sjónvarpinu og skoðar hárið á mér, fötin og förðunina og ef það er ekki í lagi er eins og það fari allt fyrir ofan garð og neðan sem ég segi,“ er haft eftir Ingibjörgu Sólrúnu Gísladóttur í blaðaviðtali fyrir allnokkrum árum.

Það fer eftir stund og stað hvað telst töff, flott og æskilegt hverju sinni en óhætt er að fullyrða að fatnaður er enn mjög merkingarbær. Hvort: „Ég heyri ekki hvað þú segir þú ert í svo ljótum jakka,“ sé möguleg sena í nútímanum get ég ekki fullyrt en það er vitað mál að samfélagið tekur ólíkt og mjög kynbundið á móti okkur og fjölmargar breytur spila þar inn í – allt það ósagða en síðan eru það orðin sjálf sem tengir okkur og við tjáum okkur með, tungumálið sem við höndlum með þurfum við alltaf að skoða og þróast í takt við nýja tíma.

Mér er tungumál!

Öllu má nú venjast, meira að segja misréttinu og málhefð sem stenst ekki tímans tönn verður að afbaka. „Að hlaupa eins og kerling“ hefur verið notað sem óyrði í gegnum árin og „frekjur“ eru ákveðnar konur sem láta ekki alveg allt yfir sig ganga og þannig má lengi telja. Má ekkert lengur? Jú, það má sannarlega hætta að nota viðurkennda frasa sem er farið að slá í sem gengisfella og smána. Kynjað tungumál þarf að ræða sem og innbyggt óþol fyrir orðum, skoða karllægan talanda, málhefðir og orð.

Í pistli Sigmundar Ernis Rúnarssonar í Fréttablaðinu ekki fyrir alls löngu taldi hann líklegt að samfélagið væri ekki komið lengra í jafnréttismálum en svo „að konur sem láta í sér heyra á vinnumarkaði eru sagðar vera frekar, en karlar sem haga sér með sama hætti teljast vera ákveðnir,“ og vísaði þar í frétt af einu hlaðkonunni á Reykjavíkurflugvelli. Dr. Gyða Margrét Pétursdóttir prófessor í kynjafræði við HÍ velti einnig fyrir sér, í kjölfar af sama fréttamáli, spurningum um viðhorf og orðræðu að konur hafi eftir allt „minna rými en karlar til tjáningar og athafna í störfum.“

Það er því ekki að ástæðulausu að erindi um orð og tungumálið verði á dagskrá ráðstefnu Jafnvægisvogar FKA sem fer fram 12. október nk. í beinni útsendingu á ruv.is. Þar verður Bragi Valdimar Skúlason, íslensku-, tónlistar-, markaðs- og sjónvarpsmanneskja, með erindið „Allskyns orð“ þar sem hann veltir fyrir sér kynferðismálum og jafnaðargeði íslenskar tungu frá ýmsum hliðum á sinn einstaka hátt. Kynntu þér spennandi dagskrá ráðstefnu Jafnvægisvogarinnar sem er opin almenningi – þar verða fleirum en Braga Valdimari tungumál. Skjáumst!

Höfundur er framkvæmdastjóri FKA.