Samtök iðnaðarins (SI) telja að gjaldeyristekjur hugverkaiðnaðar muni nema 140 milljörðum króna í ár og muni skapa um 15 prósent af gjaldeyristekjum þjóðarbúsins. Útlit er fyrir að greinin verði sú þriðja stærsta í gjaldeyrisöflun þjóðarbúsins í ár á eftir sjávarútvegi (28 prósent) og ál- og kísiljárnframleiðslu (23 prósent). Þetta kemur fram í greiningu SI.

„Hugverkaiðnaður er fjórða útflutningsstoðin í íslensku hagkerfi,“ segir Sigurður Hannesson, framkvæmdastjóri SI, í samtali við Markaðinn. „Með réttri forgangsröðun og ákvörðunum getur þessi stoð orðið sú stærsta og mikilvægasta hér á landi. Þar með yrði dregið úr sveiflum í hagkerfinu, eitthvað sem lengi hefur verið stefnt að, þannig að ytri áföll myndu ekki hafa eins mikil áhrif á okkur og nú.“

„Þetta á að vera plan A“

Hann segir að með því að styðja enn frekari framgang þeirrar stoðar sem hugverkaiðnaður sé verði til ný, eftirsótt og verðmæt störf og aukin verðmætasköpun til framtíðar. „Þetta á að vera plan A og stjórnvöld og atvinnulíf eiga að taka höndum saman um að virkja og sækja ný tækifæri á þessu sviði.“

Samkvæmt greiningunni jukust gjaldeyristekjur hugverkaiðnaðar um 38 prósent á milli áranna 2018 og 2019 þegar þær námu 135 milljörðum króna og hafa aldrei verið hærri. Lyfja-, líftækni- og heilbrigðisiðnaður er sá stærsti, skapaði um 54 prósent af gjaldeyristekjunum í fyrra og jukust þær um 63 prósent á milli ára.

Upplýsinga- og fjarskiptatækniiðnaður skapaði um 37 prósent af tekjunum og jukust þær um 21 prósent á milli ára. Annar hátækniiðnaður, svo sem framleiðsla á stoðtækjum eða tækjabúnaði fyrir matvælaiðnað og kvikmyndaiðnaður, skapaði níu prósent af tekjunum og jukust gjaldeyristekjurnar um átta prósent á milli ára.

Snarpur vöxtur í UT

„Snarpur vöxtur hefur verið í upplýsinga- og fjarskiptatækniiðnaði (UT) hér á landi á undanförnum árum,“ segir í greiningu SI. Á síðasta ári námu gjaldeyristekjur greinarinnar 50 milljörðum króna. Til samanburðar námu gjaldeyristekjur greinarinnar 24 milljörðum króna árið 2013. Tekjur greinarinnar hafa því vaxið um 107 prósent á tímabilinu.

Lyfja-, líftækni- og heilbrigðisiðnaður hefur verið að ná vopnum sínum aftur undanfarið eftir samdráttinn frá 2016-2018. Byggir vöxtur síðustu ára meðal annars á þeirri miklu þekkingu sem varð til á uppbyggingarárum greinarinnar hér á landi. Vöxtur hefur verið í gjaldeyristekjum greinarinnar frá 2018. Fyrirtæki á borð við Cori­pharma, Alvotech, Florealis, Kerecis og Zymetech hafa verið í vexti síðustu ár og eru áform þeirra um frekari uppbyggingu hér á landi stór. Má í því sambandi nefna að samkvæmt áætlun Alvotech verður fyrirtækið með 5 prósent af vergri landsframleiðslu og 20 prósent af útflutningstekjum þjóðarbúsins árið 2027.