Helgi Vífill Júlíusson
helgivifill@frettabladid.is
Miðvikudagur 8. júlí 2020
07.00 GMT

Rekstur leigufélagsins Ölmu, sem gekk áður undir nafninu Almenna leigufélagið, er „orðinn heilbrigður og sjálfbær“. María Björk Einarsdóttir, framkvæmdastjóri fyrirtækisins, segir að áhrifa af tiltekt í rekstri, sem staðið hafi yfir undanfarin ár, hafi farið að gæta í fyrra. Rekstur hafi gengið vel það sem af er ári.

Alma á tæplega 1.200 íbúðir. Samkvæmt ársreikningi voru fasteignir fyrirtækisins metnar á 45 milljarða króna við árslok, og tekjur síðasta árs námu um þremur milljörðum króna.

„Alma varð til við sameiningu fimm eignasafna. Fasteignasjóðir í rekstri GAMMA voru sameinaðir undir merkjum Almenna leigufélagsins árið 2016. Sama ár var ráðist í tvær stórar yfirtökur. Það hefur farið mikill tími í að vinna úr eignasöfnunum og taka til í rekstrinum. Eignasöfnin voru í afar misjöfnu horfi. Það varð því að endursemja um leigu í mörgum tilfellum, selja íbúðir sem hentuðu síður okkar rekstri og endursemja um fjármögnun félagsins. Fjármagnskostnaður er stærsti útgjaldaliður leigufélagsins og okkur hefur tekist að lækka fjármagnskostnað verulega.“

„Rekstur leiguíbúða er nýr eignaflokkur fyrir stofnanafjárfesta,“ segir María Björk.

Vaxtaberandi skuldir Ölmu voru um 30 milljarðar króna við árslok 2019, samkvæmt ársreikningi. GAMMA annast rekstur leigufélagsins fyrir hönd fjárfesta, en félagið er aftur á móti sjálfstæð eining með eigin skrifstofu, starfsfólk og stjórn. Kvika gekk frá kaupum á GAMMA í fyrra.

Njóta góðs af vaxtalækkunum

Lægra vaxtastig spilar væntanlega stóran þátt í bættum rekstri?

„Sparnaðurinn nemur nokkur hundruð milljónum, sem skilar sér í bættri afkomu.“

„Það vegur mjög þungt. Við höfum verið svo gæfusöm að 40 prósent af skuldum félagsins eru á breytilegum vöxtum. Alma hefur því notið góðs af vaxtalækkunum síðustu missera. Sparnaðurinn nemur nokkur hundruð milljónum, sem skilar sér í bættri afkomu. Það munar um minna. Þessir tveir þættir: Bættur rekstur og lægra vaxtastig, hafa spilað afar vel saman að undanförnu.“

Hafið þið endurfjármagnað lán sem ekki eru á breytilegum vöxtum?

„Alma hefur ekki endurfjármagnað lán það sem af er ári. Við bíðum eftir því að þau vaxtakjör sem okkur bjóðast muni lækka enn frekar. Að okkar mati á fjármagnskostnaður félagsins að vera lægri en það sem okkur hefur boðist hingað til, þegar tekið er tillit til undirliggjandi áhættu. Kjörin munu batna með aukinni þekkingu skuldabréfafjárfesta á leigumarkaðnum. Við finnum fyrir viðhorfsbreytingu, samhliða bættum rekstri hjá okkur.

Rekstur leiguíbúða er nýr eignaflokkur fyrir stofnanafjárfesta. Á undanförnum árum hafa stóru leigufélögin vaxið hratt til að ná stærðarhagkvæmni og það er kostnaðarsöm vegferð. Þegar leigumarkaðurinn verður þroskaðri eignaflokkur, munu fjárfestar átta sig á undirliggjandi áhættu og það mun hafa í för með sér lægri fjármagnskostnað.“

Eru þið að sigla inn í þá tíma, eða þarf Alma að sanna sig enn frekar?

„Við teljum að við höfum sýnt það og sannað að við erum góður fjárfestingarkostur. Það sést vel á bættum rekstri. Að sama skapi eru enn mikil tækifæri á að bæta eignasafnið. Í ljósi þess hve vel rekstur leigufélaga hefur gengið í yfirstandandi niðursveiflu í efnahagslífinu, er ég handviss um að COVID-19 muni leiða til þess að stofnanafjárfestar átti sig fyrr á hve leigufélög eru traustur eignaflokkur.“

„Í ljósi þess hve vel rekstur leigufélaga hefur gengið í yfirstandandi niðursveiflu í efnahagslífinu, er ég handviss um að COVID-19 muni leiða til þess að stofnanafjárfestar átti sig fyrr á hve leigufélög eru traustur eignaflokkur,“ segir María Björk.
Fréttablaðið/Anton Brink

Geturðu nefnt tölur úr rekstrinum sem endurspegla bættan rekstur Ölmu?

„Hagnaður fyrir fjármagnsliði, afskriftir og skatta (EBITDA), jókst um tólf prósent á milli áranna 2018 og 2019. Nettó fjármagnsgjöld lækkuðu á sama tíma um ellefu prósent. Við höfum fækkað fermetrum verulega, eða um 10 til 15 þúsund, en gerum engu að síður ráð fyrir því að EBITDA verði svipuð í ár og undanfarin tvö ár, eða á bilinu 1.400 til 1.600 milljónir króna. Til viðbótar mun fjármagnskostnaður halda áfram að lækka verulega. Vegnir, verðtryggðir vextir hafa lækkað frá lokum árs 2017 úr 4,4 prósentum í 3,5 prósent og óverðtryggðir vextir hafa á sama tíma lækkað úr 7,4 prósentum í 4,2 prósent. Þessi breyting skiptir sköpum í okkar rekstri.“

Leigufélög standast COVID-19

Þú nefndir að COVID-19 varpi ljósi á hve traustur eignaflokkur leigufélög eru. Hvaða áhrif hefur COVID-19 á rekstur fyrirtækisins?

„Fram til þessa hafa áhrifin verið lítil. Sömu sögu er að segja af erlendum leigufélögum. Íbúðaleigufélög eru sá angi fasteignamarkaðarins sem hefur komið hvað best út úr efnahagshremmingum af völdum COVID-19.

„Ekki hefur heldur dregið úr eftirspurn eftir traustu leiguhúsnæði, heldur hefur sjaldan verið jafnmikið að gera hjá okkur.“

Vanskil hjá okkur hafa aukist óverulega enn sem komið er. Við tókum frumkvæði í mars og buðum viðskiptavinum sem orðið hafa fyrir tekjumissi vegna COVID-19 að dreifa og fresta leigugreiðslum. Þremur mánuðum seinna höfum við samið um greiðsludreifingu á því sem nemur einu prósenti af árstekjum Ölmu. Það er afar lítið. Ekki hefur heldur dregið úr eftirspurn eftir traustu leiguhúsnæði, heldur hefur sjaldan verið jafnmikið að gera hjá okkur.“

Sérðu fram á að leiguverð muni lækka á næstunni?

„Vísitala leiguverðs á höfuðborgarsvæðinu lækkaði um tvö prósent á milli mánaða í maí, en hefur staðið í stað á nafnverði undanfarna tólf mánuði. Það er eðlilegt að leigan muni lækka lítillega, einkum á svæðum sem COVID-19 hefur leikið grátt efnahagslega. En þær lækkanir munu hafa óveruleg áhrif á rekstur fyrirtækisins. Alma er með stórt og dreift eignasafn. Við sjáum ekki fram á að nýtingarhlutfall okkar muni lækka mikið, og það skiptir okkur meira máli en verðlækkanir.“

„Vísitala leiguverðs á höfuðborgarsvæðinu lækkaði um tvö prósent á milli mánaða í maí,“ segir María Björk.

Nýtingarhlutfall Ölmu var 95 prósent undanfarin tvö ár, að því er fram kemur í ársreikningi. María Björk segir að hluta af vannýttu húsnæði megi rekja til úrvinnslu á eignasöfnum. „Við teljum okkur geta aukið nýtinguna enn frekar.“

Vel staðsettar íbúðir

Hvar eru íbúðir Ölmu staðsettar á landinu?

„Langstærsti hluti íbúðanna er á suðvesturhorninu. Þar hefur áhersla okkar legið. Við höfum einkum beint sjónum okkar að höfuðborgarsvæðinu. Hátt hlutfall af eignasafninu eru afar vel staðsettar íbúðir í póstnúmerum 101 til 108 í Reykjavík. Við höfum lengi haft miðbæjarbrag á eignasafninu.“

Við árslok 2019 voru 65 prósent af eignasafninu staðsett á höfuðborgarsvæðinu, vegið samkvæmt fasteignamati 2020, þar af 27 prósent innan póstnúmera 101 til 108 í Reykjavík. Þá voru 18 prósent eignasafnsins á Suðurnesjum, að því er fram kemur í ársreikningi.

Hafið þið brugðist við COVID-19 með því að selja ferðamannaíbúðir að undanförnu?

„Einungis lítill hluti af eignasafninu hefur verið hótelíbúðir sem leigðar hafa verið til ferðamanna. Við höfum ekki selt þær. Þegar COVID-19 blossaði upp breyttum við þeim öllum í hefðbundnar leiguíbúðir og komum þeim fljótt í leigu. Þetta sýndi vel sveigjanleikann í okkar rekstrarmódeli. Að sama skapi varpaði það ljósi á yfirburði íbúðahótela, hvað varðar áhættudreifingu, fram yfir hefðbundin hótel.“

Hvernig eignir hafið þið selt á undanförnum árum?

„Við höfum annars vegar selt íbúðir á jaðarsvæðum og hins vegar íbúðir sem þarfnast mikils viðhalds. Það er gert í því skyni að auka hagkvæmni í rekstri og auka sjóðsstreymið.

Við teljum að staðsetning skipti höfuðmáli í fasteignarekstri. Eftir því sem tækninni fleygir fram mun byggingarkostnaður lækka. Hann mun lækka verulega á næstu áratugum og þá mun verðmæti fasteigna byggja að verulegu leyti á staðsetningu þeirra.“

„Einungis lítill hluti af eignasafninu hefur verið hótelíbúðir sem leigðar hafa verið til ferðamanna. Við höfum ekki selt þær. Þegar COVID-19 blossaði upp breyttum við þeim öllum í hefðbundnar leiguíbúðir og komum þeim fljótt í leigu,“ segir María Björk.

Hafið þið selt mikið af íbúðum á undanförnum misserum?

„Nei, á undanförnum tveimur árum höfum við selt einhverja tugi íbúða. Það hefur verið gert í því skyni að bæta eignasafnið, en ekki með það fyrir augum að minnka það.“

Eru tækifæri til að selja hluta af fasteignasafninu til fjárfesta eða annarra leigufélaga?

„Við höfum ekki verið að gera það. Við höfum sigtað út eignir sem hafa ekki skilað ásættanlegri ávöxtun og selt á almennum markaði. Þar liggur áherslan okkar.“

Sjóðnum brátt slitið

Er tækifæri til að kaupa fleiri eignir?

„Við erum í góðri stærð, en það er mikil stærðarhagkvæmni í rekstrinum. Það gæti borgað sig að fjárfesta frekar í íbúðum. Staðan er hins vegar sú að það liggur fyrir að eignarhaldið mun taka breytingum innan tíðar. Alma er í eigu sjóðs í rekstri GAMMA, dótturfélags Kviku, og stefnt er að því að slíta sjóðnum innan árs. Sjóðurinn er í eigu dreifðs hóps fagfjárfesta.“

María Björk rifjar upp að nánast frá upphafi hafi verið lagt upp með að skrá Ölmu á hlutabréfamarkað. „Það var horfið frá þeim áformum síðastliðið haust, enda voru aðstæður á markaði ekki fýsilegar. Leigufélagið Heimavellir var skráð á hlutabréfamarkað vorið 2018 og það gafst ekki vel. Verðlagning á Heimavöllum á markaði var afar óeðlileg, og þess vegna var fallið frá því að skrá Ölmu á markað.“

Aðspurð segir hún að það séu fjölmargir kostir í stöðunni við slit á sjóðnum. „Það verður áhugavert að sjá hvernig að því verður staðið.“

Kemur til greina að skrá Ölmu í kauphöll?

„Það er allt til skoðunar. Okkur þótti það jákvæð tíðindi þegar norska leigufélagið Fredensborg keypti Heimavelli við upphaf árs. Það er gæðastimpill fyrir leigumarkaðinn á Íslandi að stór, erlendur stofnanafjárfestir skuli koma inn með myndarlegum hætti. Það sýnir, svo ekki verður um villst, að verðlagningin á Heimavöllum var í raun markaðsbrestur. Verðlagningin var ekki í samræmi við undirliggjandi eignasafn eða rekstur þess.

Það hefur sýnt sig að leigufélög eru nýr eignaflokkur sem vaxið hefur hratt að undanförnu og þess vegna þekkja íslenskir fjárfestar hann ekki nægilega vel. Það hefur skapast tortryggni gagnvart þeim. Það má rekja til þess að stór leigufélög hafa gengið í gegnum vaxtarskeið, eins og ég hef nefnt áður, sem knúið var áfram af kaupum á stærri eignasöfnum. Það hefur kallað á að vinna hefur þurft betur úr eignum þeirra og það getur verið kostnaðarsamt. Reksturinn hefur því ekki verið í stakk búinn til að sanna sig. Af þeim sökum var það ef til vill ekki rétti tímapunkturinn að fara á markað.

Ég hef ekki trú á öðru en að á þessum tímapunkti myndi leigufélag á borð við Ölmu standa sig vel á markaði. Fjármálamarkaðir hafa öðlast meiri skilning á rekstrinum og leigufélögin hafa fengið tækifæri til að sanna sig.“

„Okkur þótti það jákvæð tíðindi þegar norska leigufélagið Fredensborg keypti Heimavelli við upphaf árs. Það er gæðastimpill fyrir leigumarkaðinn á Íslandi að stór, erlendur stofnanafjárfestir skuli koma inn með myndarlegum hætti,“ segir María Björk.
Fréttablaðið/Stefán

Síðastliðið haust var skipuð ný stjórn yfir Ölmu í stað þeirrar sem GAMMA hafði raðað saman. Kom hún með nýjar áherslur í reksturinn?

„Fram að þeim tíma hafði verið unnið að því í nokkur ár að skrá Ölmu á hlutabréfamarkað. Við þessi tímamót var horfið frá þeim áformum, að minnsta kosti um sinn. Það var því tekin ákvörðun um að vinna enn frekar í úrvinnslu á eignasafninu og halda áfram að selja eignir sem skiluðu ekki viðunandi ávöxtun. Að öðru leyti hefur verið unnið eftir okkar stefnu, um að vera fyrsti valkostur fólks á almennum leigumarkaði hér á landi.“

Þú hefur sagt að afkoma stóru leigufélaganna hafi ekki verið viðunandi í einhver ár, vegna þess hve kostnaðarsamt það var að vinna úr eignasöfnunum. Þannig að vandi leigufélaga fólst ekki í því að leiga væri almennt ekki nógu há til að mæta kostnaði við útleigu?

„Nei, það var ekki grunnvandinn í rekstrinum, heldur þurfti að laga tekju- og gjaldahlið eignasafnanna. Fjármagnskostnaður var sömuleiðis hár.“

Leiguíbúðum fjölgi

Hvernig sérðu leigumarkaðinn þróast á næstu árum?

„Leigumarkaðurinn var fyrir hrunið 2008 um 14 prósent af húsnæðismarkaði. Hlutfallið hefur sveiflast á bilinu 21 til 23 prósent að undanförnu. Áætlað er að leiguíbúðir séu um 30 þúsund.

Ég hef mikla trú á að leiguíbúðum fari fjölgandi. Í fyrsta lagi mun íbúum á Íslandi fjölga mikið, einkum á höfuðborgarsvæðinu. Í aðalskipulagi Reykjavíkurborgar er reiknað með að íbúum fjölgi um 70 þúsund frá árinu 2014 til 2040. Þessi hópur mun þurfa að búa einhvers staðar og hluti þeirra verður á leigumarkaði.

Það er alþjóðleg þróun að hlutdeild leiguhúsnæðis fer vaxandi. Það helst meðal annars í hendur við þéttingu byggðar og lífsstílsbreytingu yngri kynslóða, þar sem minni áhersla er lögð á að eiga hluti og ríkari áhersla er á deilihagkerfið. Unga fólkið sækist eftir sveigjanleika og meiri þjónustu. Dæmi um aukna þjónustu við leigjendur er að erlendis eru blokkir, þar sem íbúar þurfa ekki að eiga heimilistæki og búnað sem er sjaldan notað, heldur geta verið áskrifendur hjá leigufélaginu og deilt þessu með nágrönnum sínum. Annað dæmi er að sumar blokkir bjóða upp á skrifstofuaðstöðu utan heimilisins. Við það þurfa íbúarnir ekki jafn stórar vistarverur.

Enn fremur tel ég að leigumarkaðurinn hér á landi verði faglegri og skipulagðari þegar fram líða stundir. Hlutdeild þeirra sem eiga til dæmis eina til tvær íbúðir og hafa í útleigu, mun fara minnkandi. Stærri leigufélög hafa burði til að þjónusta leigjendur með betri hætti. Það er eftirsóknarverðara fyrir leigjendur að eiga í viðskiptum við leigufélög sem geta boðið upp á aukið húsnæðisöryggi og meiri þjónustu. Auk þess ætti það að vera fýsilegri kostur fyrir þá sem eiga fáeinar íbúðir að fjárfesta frekar í skráðu leigufélagi, vegna þess að í því felst meiri áhættudreifing og minna umstang.“

Stofnanafjárfestar í íbúðarhúsnæði

María Björk segir að alþjóðlega hafi stofnanafjárfestar verið að kaupa fasteignir í auknum mæli, sérstaklega íbúðarhúsnæði. Áður hafi stofnanafjárfestar einblínt á atvinnuhúsnæði, einkum skrifstofur og verslunarrými. „Nú er íbúðarhúsnæði orðið að kjarnafjárfestingu hjá stærri fjárfestum. Í Þýskalandi er íbúðarhúsnæði orðið fyrirferðameira í eignasafni margra þeirra en skrifstofuhúsnæði, og reiknað er með að hlutfallið muni aukast enn frekar á komandi árum. Í Bretlandi hafa félög í eigu stofnanafjárfesta, sem byggja og reka leiguhúsnæði, vaxið um 20-30 prósent á ári síðastliðin ár og spá greiningaraðilar gríðarlegum vexti í þeim geira. Kveikjan að auknum fjárfestingum í leiguíbúðum, er leit fjárfesta að ávöxtun í lágvaxtaumhverfi. Þessi þróun er líka að eiga sér stað á Íslandi.

Stjórnmálamenn hafa víða um heim kallað eftir skipulagðari og faglegri leigumarkaði. Það er til hagsbóta fyrir leigjendur. Félögin njóta því viss velvilja. Sömu áherslur er að finna hérlendis.“

„Það hefur sýnt sig að leigufélög eru nýr eignaflokkur sem vaxið hefur hratt að undanförnu og þess vegna þekkja íslenskir fjárfestar hann ekki nægilega vel. Það hefur skapast tortryggni gagnvart þeim,“ segir María Björk.
Ljósmynd/Nasdaq Iceland

Hvers vegna hafa í alþjóðlegu tilliti íbúðaleigufélög setið eftir hjá stofnanafjárfestum og þeir kosið að beina sjónum sínum að atvinnuhúsnæði?

„Leigufélög hafa haft sterka stöðu á Norðurlöndum. Víða annars staðar má rekja skekkjuna í eignasafninu til þess, að rík áhersla hefur verið á að fólk eigi heimili sitt. Með tilkomu nýrra kynslóða og aukinnar sóknar í miðborgir, hefur dregið úr þeirri áherslu.

Við Íslendingar erum þó enn eftirbátar annarra vestrænna ríkja hvað þetta varðar. Það má eflaust rekja til tveggja þátta: Annars vegar að vaxtastig hérlendis hefur verið hærra en annars staðar og því hafa fjárfestar átt hægara um vik að ná góðri ávöxtun á skuldabréfamarkaði. Hins vegar er um að ræða nýjan eignaflokk og fjárfestar eiga eftir að öðlast meiri þekkingu á starfseminni.“

Íbúðir áhættuminni

Hver er munurinn á að fjárfesta í atvinnuhúsnæði og íbúðarhúsnæði?

„Það er áhættuminna að fjárfesta í íbúðum. Allir eru sammála um það. Það helgast af því að íbúðarhúsnæði er nauðsynjavara. Ávöxtunarkrafan er að sama skapi lægri. Eignirnar eru einsleitari og því er auðveldara að koma þeim í verð en atvinnuhúsnæði, ef svo ber undir.

Það er auðvelt að viðhalda mjög háu nýtingarhlutfalli í vel staðsettu íbúðarhúsnæði. Sömuleiðis er fjöldi viðskiptavina fleiri en í tilviki fasteignafélaga sem eiga atvinnuhúsnæði og því er áhættudreifingin meiri þegar kemur að tekjum. Þessir þættir leiða til þess að það er áhættuminna að fjárfesta í íbúðarhúsnæði.“

„Leigufélög hafa haft sterka stöðu á Norðurlöndum,“ segir María Björk.
Fréttablaðið/Pjetur

Umræðan hefur verið óvægin gagnvart leigufélögum. Hvernig horfir hún við þér?

„Þetta snýst öðrum þræði um að stór leigufélög voru lengi vel ekki til á Íslandi. Stóru leigufélögin voru stofnuð á sama tíma og það var mikill skortur á íbúðarhúsnæði, sem leiddi til skarprar verðhækkunar á íbúðaverði, eða öllu heldur leiðréttingar á verði, eftir miklar lækkanir í kringum hrunið. Leiguverð fylgdi hækkunum á húsnæðisverði, enda er eðlilega fylgni á milli húsnæðisverðs og leiguverðs.

Leigufélögunum var kennt um verðhækkanir á markaði að ósekju. Umræðan var oft og tíðum ósanngjörn. Einkarekin leigufélög eru með litla markaðshlutdeild og eru fjarri því að vera í markaðsráðandi stöðu.

Leigufélögin sem eru ekki hluti af félagslega kerfinu, eru með tíu til tólf prósent af heildarmarkaðnum. Þarna á ég við Ölmu, Heimavelli og nokkur önnur minni félög. Einstaklingar eru með um 60 prósent af markaðnum og félagslega kerfið um 30 prósent.

Við fundum mikinn meðbyr og umræðan batnaði þegar við hófum að bjóða sjö ára leigusamninga sem fylgja vísitölu neysluverðs. Það skapar meiri fyrirsjáanleika fyrir viðskiptavini og eykur húsnæðisöryggi þeirra. Það er góður kostur fyrir þá sem ætla að vera til lengri tíma á leigumarkaði.“

Til bóta ef innleidd væri REIT-löggjöf

Með hvaða hætti er hægt að stuðla að lægra leiguverði á Íslandi?

„Það þarf fyrst og fremst að skapa umgjörð fyrir skilvirkan húsnæðismarkað, til þess að ýta undir jafnvægi milli framboðs og eftirspurnar, en við þekkjum því miður að sveiflur á húsnæðismarkaði hér á landi hafa verið miklar. Það er mikilvægt að allir hagsmunaaðilar fari að hugsa til lengri tíma, enda er húsnæði í grunninn langtímafjárfesting. Ríkari aðkoma stofnanafjárfesta að fjármögnun faglegra íbúðaleigufélaga, væri jákvætt skref til þess að tryggja frekari stöðugleika á þessum hluta markaðarins.

Það er ýmislegt sem hægt er að gera til þess að liðka fyrir þeirri þróun, en til dæmis tel ég að það væri til mikilla bóta ef innleidd væri svokölluð REIT-löggjöf á Íslandi. REIT (Real Estate Investment Trust) er félagaform sem er sérstaklega hannað fyrir tekjuberandi fasteignasöfn. Sífellt fleiri lönd hafa sett upp einhvers konar REIT-regluverk. Algeng einkenni REIT-sjóða eru þröngar fjárfestingarheimildir, þar sem slík félög mega nánast einungis fjárfesta í fasteignum, skilyrði um dreift eignarhald með lágmarksfjölda hluthafa og skilyrði um arðgreiðslur, sem nema oft um 90 prósentum af hagnaði fyrir tekjuskatt.

Kosturinn við REIT-fyrirkomulagið er það að sjóðirnir eru ekki sjálfstæðir skattaðilar og er afkoman greidd beint til eigenda og skattlögð hjá þeim, samkvæmt þeim reglum sem gilda fyrir hvern og einn. Þá er um að ræða þekkt form sem er vinsælt í alþjóðlegum eignasöfnum og skilgreint sem sérstakir eignaflokkar af matsfyrirtækjum. Þannig getur REIT-löggjöf laðað að innlenda sem erlenda stofnanafjárfesta og ýtt undir seljanleika og skilvirkni á markaðnum.“

Grefur undan langtímaleigu

María Björk segir að fasteignaskattar hafi lengi verið háir á Íslandi í alþjóðlegum samanburði. Þeir séu stærsti liðurinn í rekstrarkostnaði fasteigna, bæði hjá eigendum íbúðarhúsnæðis og atvinnuhúsnæðis. „Það versta við núverandi fyrirkomulag á álagningu fasteignagjalda er þó hversu lítill fyrirsjáanleiki er í gjaldtökunni. Fasteignagjöld ráðast annars vegar af fasteignamati sem Þjóðskrá gefur út á ári hverju og hins vegar af gjaldskrám einstakra sveitarfélaga.

Báðir þessir liðir geta sveiflast mikið milli ára og ráðast af veðri og vindum hverju sinni. Afleiðingin er sú að það er erfiðara að gera áætlanir til lengri tíma, sem dregur úr hvötum til þess að gera langtímaleigusamninga og skilar sér í óvissuálagi á leiguverð. Þetta fyrirkomulag er gallað og það er erfitt að hugsa sér að við myndum sætta okkur við sama ófyrirsjáanleika í annarri skattheimtu.“

„Ég er afar þakklát fyrir það traust sem mér var sýnt,“ segir María Björk um það að hafa tekið við sem framkvæmdastjóri leigufélagsins 25 ára gömul.
Fréttablaðið/Anton Brink

Varð framkvæmdastjóri leigufélagsins 25 ára

María Björk var 25 ára gömul þegar hún tók við starfi framkvæmdastjóra Ölmu.

„Það kom þannig til að ég starfaði áður hjá GAMMA þar sem ég vann við sérhæfðar fjárfestingar. Undir þær féllu fjárfestingar í íbúðarhúsnæði. Við það öðlast ég mikla þekkingu og reynslu í geiranum og þekkti eignasafnið vel. Þegar kom að því að sameina íbúðasjóði í rekstri GAMMA var mér falið að leiða þá vinnu. Ég er afar þakklát fyrir það traust sem mér var sýnt.“

Athugasemdir