Edith Gunnarsdóttir, meistaranemi í geðheilbrigði við Háskólann á Akureyri, vinnur nú að rannsókn í tengslum við meistaraverkefni sitt um áhrif jóga á þunglyndi, kvíða og streitu. Slík rannsókn hefur aldrei verið gerð hér á landi heldur einungis samantektir um jóga og áhrif þess, segir hún. „Í dag er streita ein af helstu ástæðum þess að einstaklingar leita sér læknisþjónustu auk þess sem kulnun í starfi verður sífellt algengari. Ómeðhöndluð streita getur leitt til alvarlegri sjúkdóma eins og kvíða og þunglyndis og því er mikilvægt að meðhöndla hana sem fyrst. Ég hef sjálf lent í kulnun í starfi og tala því af eigin reynslu. Sjálf upplifði ég margar jákvæðar breytingar fyrir nokkrum árum eftir að ég fór að stunda jóga og jóga nidra sem er jógískur svefn. Ég hef líka gegnum tíðina séð jákvæðar breytingar hjá einstaklingum sem hafa sótt námskeið hjá mér en ég er með kennararéttindi í bæði jóga og jóga nidra og hef kennt mörg námskeið sem tengjast kvíða, streitu og vellíðan. Það kom því í raun eiginlega ekkert annað til greina en að gera rannsókn á áhrifum jóga í meistaraverkefni mínu.“

Edith hefur lengi haft áhuga á mannlegri hegðun og vellíðan. „Ég hef margra ára reynslu af 12 spora vinnu og hef unnið sjálfboðastarf í Kvennafangelsinu og á geðdeild Landspítalans á meðan ég var í námi en ég lauk B.Sc. í sálfræði árið 2014.“

Ýmsar góðar afleiðingar

Margar rannsóknir hafa verið gerðar erlendis á áhrifum jóga á hina ýmsu kvilla, segir Edith. Hún segir þær sýna jákvæðar niðurstöður um áhrif jóga sem íhlutunar í meðferðarúrræði gegn þunglyndi, kvíða og streitu. „Oft geta einstaklingar lent í því að finna fyrir einkennum þunglyndis og kvíða þrátt fyrir lyfjatöku. Jóga getur dregið úr einkennum þunglyndis og kvíða, hvort sem einstaklingar eru á lyfjum eða ekki. Um leið bætir jóga svefn og vellíðan, eykur jákvæðari hugsun, minnkar streitu, spennu og reiði, dregur úr bólgum og minnkar streituhormónið kortisól.“

Einnig sýna rannsóknir að jóga nidra hefur jákvæð áhrif á ákveðin svæði í heilanum, segir Edith. „Þær sýna jákvæð áhrif á starfsemi í heilanum sem viðkemur lærdómi, minni, einbeitingu, samhæfingu tauga- og innkirtlakerfis og atferlisviðbragði við streitu og kvíða.“

Heildrænt kerfi

Hún segir jóga hafa góð áhrif á heilsu fólks enda sé um að ræða heildrænt kerfi sem bætir bæði líkamlega og andlega heilsu. „Jóga er ástundun sem hefur það markmið að tengja saman líkama, huga og sál. Oft virðist sem rof verði á milli líkama, hugar og sálar sem veldur ójafnvægi í líkamanum sem um leið getur leitt til geðraskana eða annarra sjúkdóma. Margir huga aðeins að líkamanum en gleyma að huga að sálinni eða huganum. Á þeim námskeiðum sem ég hef kennt blanda ég saman jóga og jóga nidra. Í jóga nota ég hugleiðslu-, líkams- og öndunaræfingar sem eru sérstaklega til að draga úr þunglyndi, kvíða og streitu. Í hverjum tíma er endað á djúpslökun sem er kerfisbundin aðferð sem er leidd liggjandi djúpslökun sem hefur mikil og djúpstæð áhrif á líkama, huga og tilfinningar. Þetta er ein öflugasta aðferð í formi slökunar á stysta tímanum og í jóga nidra slakar einstaklingurinn á öllu taugakerfinu sem er frábært fyrir fólk sem er að glíma við mikla streitu eða kvíða.“

Margvíslegur ávinningur

Hún segir ávinninginn af því að stunda jóga og jóga nidra vera margvíslegan. „Við getum dregið úr einkennum þunglyndis, kvíða og streitu. Um leið byggjum við sterkara innkirtla-, ónæmis- og taugakerfi, fáum betra jafnvægi og betri meltingu og svefn. Hugsunin verður jákvæðari, orkan verður meiri og við finnum innri frið og hugarró.“

Auk þess er jóga að hennar sögn frábær íhlutun sem meðferðarúrræði við hinum ýmsu kvillum ásamt almennri heilbrigðisþjónustu. „Þar er jóga þægilegur kostur sem hefur engar aukaverkanir og þar sem aðgengi er auðvelt geta flestir stundað einhvers konar jóga. Því má segja að jóga færi okkur vellíðan í amstri dagsins þar sem við náum að dvelja hér og nú en núvitund er lykillinn að hamingjunni.“

Klínískir listar til mælingar

Rannsóknarhluti meistaraverkefnisins verður í formi námskeiðs sem hún stýrir í janúar og ber heitið Leið að betri vellíðan, jóga gegn streitu, kvíða og þunglyndi. „Námskeiðið stendur yfir í tíu vikur og kennt verður einu sinni í viku. Þar verða notaðir klínískir listar til að mæla streitu, kvíða og þunglyndi, fyrir og eftir námskeiðið til að mæla árangur. Ég býð einnig upp á fræðslu, jóga-, hugleiðslu- og öndunaræfingar og í lok hvers tíma verður farið í djúpslökun. Samhliða þessu verður heimavinna og aðgangur að lokuðum hópi á Facebook.“