Fólk

Heppinn með konurnar í lífi sínu

Arnmundur Ernst Backman leikari gerðist vegan fyrir þremur árum. Ólíkt því sem blaðamaður hélt er hann einn fárra íslenskra leikara sem eru vegan. Hann á þó frekar von á því að fleiri muni bætast í hópinn.

Arnmundur og Ellen Margrét Bæhrenz ásamt syninum Hrafni Jóhanni Bæhrenz Backman.

Arnmundur segir talsverðan aðdraganda hafa verið að því að hann gerðist vegan. „Ég kynntist þessu fyrst hjá bekkjarsystur minni í leiklistarskólanum, Salóme Rannveigu Gunnarsdóttur. Til að byrja með stríddi ég henni og otaði kjötsamlokunni minni framan í hana. Svo kemur á daginn að litla systir mín, Unnur Birna Backman, sem þá var ekki nema fjórtán ára, var farin að daðra við þetta og þá fóru að renna á mig tvær grímur. Ég kynntist kærustu minni og barnsmóður, Ellen Margréti Bæhrenz, haustið 2013. Hún var þá grænmetisæta og talaði mikið um að hana langaði til að fara alla leið og gerast vegan. Áramótin 2015-2016 höfðu fyrrnefndar konur haft þau áhrif á mig að ég ákvað að prófa að gerast grænmetisæta en áttaði mig fljótlega á því að ég þyrfti litlu að breyta til að fara alla leið, enda var ég þegar búinn að taka út mjólkurvörur þar sem þær fóru illa í mig. Það eina sem ég átti eftir að taka út var viðbætt mjólkurprótein og það var lítið mál.“ Aðspurður segir Arnmundur að fyrsta vikan hafi verið erfið. „Ég líki þessu svolítið við að hætta að borða sykur eða jafnvel að hætta að reykja og drekka, sem ég þekki af eigin raun. Fyrsta vikan var erfið en fljótlega leið mér miklu betur.“ Armundur segir að breytingin hafi eftir það ekki reynst sér erfið. „Mér fannst ég ekki þurfa að finna upp hjólið enda búum við við þann munað hér á Íslandi að hér er allt til alls. Úrvalið af grænmeti og veganréttum er mikið og hefur aukist margfalt síðan ég byrjaði. Það voru helst skyndibitastaðirnir sem ég þurfti að endurskoða.“

Siðferðissjónarmiðin vega þyngst

Arnmundur segist ekki eiga von á því að snúa til baka. „Ég held að fæstir sem fara alla leið í þessu geri það.“ En hver er helsti hvatinn? „Hjá flestum er hann þríþættur og snýst um umhverfissjónarmið, heilsufarssjónarmið og siðferðissjónarmið. Í mínu tilfelli voru það upphaflega heilsufarsástæður sem knúðu mig áfram en ég hafði hlustað á lækni færa mjög góð rök fyrir því að marga af helstu heilsukvillum Vesturlandabúa mætti að einhverju leyti rekja til neyslu á dýraafurðum og þá einna helst á unninni kjötvöru, ostum og annarri mjólkurvöru. Hvað umhverfissjónarmiðin snertir er margbúið að sýna fram á það að menn stórminnka kolefnisspor sitt með því að stíga þetta skref. Siðferðisþátturinn vegur svo kannski einna þyngst og hann heldur manni við efnið,“ segir Arnmundur og heldur áfram: „Áður en ég gerðist vegan var ég ekki haldinn neinu sérstöku samviskubiti yfir meðferð á dýrum en ég held að við flest og þar með talið ég séum haldin ákveðnu siðrofi sem tekur á sig margs konar myndir. Sem dæmi vitum við að margir vinsælir fata- og farsímaframleiðendur framleiða vörur sínar við ófullnægjandi aðstæður þar sem illa er farið með starfsfólk en kaupum þær engu að síður. Það sama á við um ýmislegt sem við látum ofan í okkur.“ Arnmundur hefur þó mikla trú á sinni og komandi kynslóðum. „Mér finnst augu margra vera að opnast. Við erum að átta okkur á því að það er verið að færa ábyrgðina yfir á okkur neytendur þó svo að hún ætti að liggja hjá fyrirtækjum sem eru miklu betur í stakk búin til að ráða bót á þessum málum. Þau taka hins vegar mörg hver ekki ábyrgð og þá verða neytendur að grípa til sinna ráða.“

Boltinn farinn að rúlla

En eru margir leikarar vegan? spyr blaðamaður nokkuð viss um að svo sé enda hefur róttækni og rík samfélagsvitund lengi loðað við stéttina. „Nei. Ég var eini veganinn í Þjóðleikhúsinu fyrir ekki svo löngu og var gaman að ræða þessi mál við skoðanaheita kollega. Mér var þó sýnt mikið umburðarlyndi og get ekki sagt að það hafi verið nein þrekraun að vera eini veganinn í leikhúsinu,“ segir Arnmundur og hlær. Hann segir marga erlenda leikara þó vera að stíga þetta skref og nefnir Chris Hemsworth og Benedict Cumberbatch sem dæmi. „Ég held að boltinn sé farinn að rúlla og að fleiri muni bætast við áður en langt um líður,“ segir Arnmundur sem mun segja nánar frá því af hverju hann gerðist vegan á Trúnó sem Landvernd heldur í Stúdentakjallaranum í samstarfi við Veganúar og Samtök grænkera á Íslandi 10. janúar næstkomandi.

Arnmundur stundar Movement Improvement hjá Primal Iceland. „Það er besta hreyfing sem ég hef komist í og ótrúlega gaman að vera loks að nálgast það að geta farið í splitt og spígat ásamt því að geta staðið á höndum um þrítugt. Það getur líka komið sér vel í leiklistinni.“ Það getur líka komið sér vel í leiklistinni.“

Sonurinn vegan

Arnmundur og Ellen eiga soninn Hrafn Jóhann Bæhrenz Backman. Hann er 19 mánaða og vegan eins og foreldrarnir. „Aumingja drengurinn. Fær ekki að hafa neitt um mataræðið að segja og þarf svo að burðast með tvö ættarnöfn,“ segir Arnmundur og hlær. Hann segir hvort tveggja þó ganga ljómandi vel. „Hann fékk inni á ungbarnaleikskólanum Lundi þegar hann var eins árs og þar er tekið fullt tillit. Hann situr á vandræðagemsaborðinu, ásamt börnum með óþol og aðrar sérþarfir, en er hinn ánægðasti og dafnar vel. Við gætum heldur ekki verið ánægðari með leikskólann almennt en eins og foreldrar þekkja er ekkert betra en að vita að barninu manns líði vel.“

Arnmundur lék í Borgarleikhúsinu í fyrra en þurfti frá að hverfa þegar honum bauðst hlutverk í sjónvarpsþáttunum Ófærð sem nú eru sýndir á RÚV, enda fóru æfingatímar í leikhúsinu og tökur ekki saman. Þá var hann að ljúka tökum á kvikmyndinni Hvítur, hvítur dagur eftir Hlyn Pálmason. „Þar tók ég þátt í einni skemmtilegustu senu sem ég hef leikið í og hlakka mikið til að sjá útkomuna.“ Arnmundur lék sömuleiðis í gamanþáttaseríunni Venjulegt fólk sem var sýnd í Sjónvarpi Símans fyrr í vetur við góðar undirtektir. „Þar er karakterinn sem ég leik skrifaður eftir mér. Hann er edrú og vegan og fengu höfundarnir fullt leyfi til að gera eins mikið grín að honum og þeir vildu.“

Undir jákvæðum áhrifum kvenna

Arnmundur setti tappann í flöskuna um það leyti sem hann útskrifaðist úr leiklistarskólanum árið 2013. „Ég var bara að fara mér að voða og þá er stundum nauðsynlegt að segja stopp. Sama ár kynntist hann Ellen sem þá starfaði sem dansari í Borgarleikhúsinu. Hún leggur nú stund á leiklistarnám við LHÍ. „Það er gott að geta stutt hana á þeirri vegferð en að eiga maka í leiklistarnámi gerir þig að hálfgerðum aðstandanda. Þá er gott að hafa gengið í gegnum það sama.“ Arnmundur segist afar heppinn í ástum og að þau Ellen eigi mjög gott skap saman. „Ég hef almennt verið mjög heppinn með konurnar í lífi mínu og án þess að gera lítið úr uppeldishlutverki föður míns eru það án efa móðir mín, Edda Heiðrún Backman, litla systir og Ellen sem hafa haft hvað mest áhrif á mig.“ Arnmundi eru kvenlæg gildi almennt hugleikin. „Mér finnst svo gott að það sé verið að opna umræðuna um mikilvægi þeirra og er það að mínu mati annað dæmi um jákvæða breytingu sem er að eiga sér stað með minni kynslóð. Ég held að við karlmenn höfum mjög gott af því að tileinka okkur ýmis kvenlæg gildi og þurfum meðal annars að vera óhræddir við að ræða tilfinningar okkar eins og vinur minn Aron Mola hefur opnað á. Með því held ég að við getum til dæmis spornað við ofneyslu vímuefna og sjálfsvígum sem eru allt of algeng á meðal ungra manna.“

En hvað er fram undan? „Í lok mánaðar fer ég að æfa nýtt verk eftir Jón Gnarr sem verður sýnt í Þjóðleikhúsinu með vorinu. Það heitir Súper – þar sem kjöt snýst um fólk, og því verður leikstýrt af Benedikt Erlingssyni. Það er skipað einvala leikaraliði sem ég get ekki beðið eftir að vinna með.“ Annað er að mestu óráðið en Arnmundur á síður von á verkefnaskorti. „Það fylgir því ákveðin áhætta að sleppa hendinni af ársráðningu í leikhúsunum en líka ýmislegt nýtt og spennandi.“

Athugasemdir

Auglýsing
Auglýsing

Tengdar fréttir

Fólk

Byrjaði að rappa í Kópavogi

Fólk

Litlu upp­lifanirnar gefi lífinu mesta gildið

Fólk

Björk undir­býr mara­þon­hlaup: „Allt er gott í hófi“

Auglýsing

Nýjast

Landinn bregst við leiknum: „Er Björg­vin Páll vél­menni“

Jón Viðar dásamar Ófærð: „Hvað vill fólk meira?“

Fá hjón verja jafn miklum tíma saman

Hildur Yeoman í Hong Kong

„Ég er mikið kvikindi“

Fékk stað­gengil í nýjustu seríu Game of Thrones

Auglýsing