Fiðlan er gullfallegt hljóðfæri, bæði hvað varðar form og hljóm. Sem starfandi tónlistarmaður hjá Sinfóníuhljómsveit Íslands segir Una að fiðlan sé stór hluti af lífinu. „Ég eyði gríðarlegum tíma í að æfa og spila á fiðluna og sem betur fer finnst mér þetta endalaust skemmtilegt hljóðfæri,“ segir Una.

„Það er svo gaman hversu ótrúlega fjölbreytt hljóð geta komið frá fiðlunni. Allt frá alveg gífurlega fallegum tónum til hrikalega ljótra og allt þar á milli. Indverjar segja að fiðlan sé það hljóðfæri sem kemst næst mannsröddinni og ég hef alltaf tengt sterkt við þetta. Fyrir mér býður fiðlan upp á tjáningarform sögunnar, eins og mannsröddin. Hún enda liggur við hálsinn þegar maður spilar. Tónsviðið er eins og röddin og það má túlka svo margt með hljóminum, allt frá depurð til ofsagleði og allt þar á milli. Það er allur tilfinningaskalinn þarna undir.“ Una fæst einnig við tónsmíðar á strengjakvartettum fyrir Strokkvartettinn Sigga. Þá lauk sveitin nýlega við upptökur á öllum strengjakvartettum Atla Heimis.

Helþjökuð af heimþrá

„Ég var sex ára þegar ég byrjaði í Tónmenntaskóla Reykjavíkur. Ellefu ára fór ég að læra hjá Tónlistarskólanum í Reykjavík. Ég held það hafi verið ég sem valdi fiðluna en ég var líka hrifin af trompeti og píanóinu. Ég var líka mjög virk í íþróttum og æfði badminton og skylmingar og hafði því eiginlega ekki tíma í að læra á fleiri en eitt hljóðfæri.“

Una fór í framhaldsnám í fiðluleik í Köln og lauk Konzertexamen frá UdK í Berlín. „Í Þýskalandi er rík tónlistarhefð og ég lærði hjá konsertmeistara Berlínarfílharmóníunnar, Thomas Brandis. Ég var í Berlín í alls sjö ár og flutti heim til Íslands árið 2005, helþjökuð af heimþrá,“ segir Una, en bætir við: „Það er þó alltaf gaman að koma til Berlínar og ég hef fengið æðisleg tækifæri til að koma þar fram með ýmsum hljómsveitum og kammersveitum.“

Fríið endist í tvo daga án fiðlu

En fer fiðlan alltaf með þér í útlandaferðir?

„Ef ég fer til útlanda og í lengri ferðir, þá tek ég fiðluna alltaf með mér. Einu sinni fór ég til Prag án fiðlunnar. Það var í fyrsta vetrarfríinu mínu í Köln. Það frí entist í tvo daga. Þá var ég búin að fjárfesta í fiðlu,“ segir Una og hlær. „Þessi fiðla er stundum kölluð poppfiðlan á mínu heimili. Hún hljómar rosalega vel uppmögnuð, en er nú í eigu Úlfs bróður míns. Ég tek mér þó alveg sumarfrí frá stanslausum æfingum og fer í fjallgöngur og dagsferðir, án þess að taka fiðluna með mér,“ bætir Una við.

Þá er ekki úr vegi að spyrja til hversu margra landa fiðlan hefur ferðast með Unu. „Fiðlan hefur ferðast með mér víða um heim og ég hef ekki tölu á því hve mörg löndin eru orðin. Ég túraði með Björk og það ferðalag koveraði náttúrulega mjög mörg lönd. Svo var ég að læra í Köln og Berlín og ferðaðist þá víða. Með Sinfóníuhljómsveit Íslands er mér eftirminnilegt ferðalag til USA 1996 og Kammersveitin hefur slegið í gegn á Mallorca, og fiðlan er auðvitað alltaf með í för. Ég er orðin lunkin að ferðast með lítinn handfarangur og kemst núorðið upp með að ferðast eingöngu með fiðlukassann í handfarangri og það sem kemst í hann.“

Margrómaður svanasöngur

Í sumar kom út geisladiskurinn Last Song, með Unu og Tinnu Þorsteinsdóttur píanóleikara. Lögin á plötunni eru blanda af uppáhaldstónverkum þeirra Tinnu, mörg hver íslensk. „Þarna má finna Íslenska svítu eftir Jórunni Viðar. Það verk er algerlega sér á parti. Við Tinna höfum spilað það oft og ég vann það með henni Jórunni á Laufásveginum. Einnig er verk eftir Atla Heimi og Magnús Blöndal og verkið Winter eftir Karólínu er algjör gimsteinn. Svo er þarna ýmis eldri tónlist eftir Hildegard von Bingen og fleiri.“ Hljómdiskurinn hefur fengið gríðargóðar viðtökur síðan hann kom út í sumar, meðal annars hjá BBC og Limelight í Ástralíu.

Hent í djúpu laugina

Una spilaði fyrst með Sinfóníuhljómsveitinni sautján ára gömul í MR og stuttu seinna með Kammersveitinni. „Ég var í fjórða bekk þegar ég tók inntökupróf í Sinfó til að spila sem aukamanneskja. Daginn eftir mætti ég á æfingu með hljómsveitinni á Forleik að Galdra-Lofti eftir Jón Leifs. Þetta er háepískt verk og svolítið spes, eins og Jóni einum er lagið. Mér var hent beint í djúpu laugina í þessum fyrstu upptökum mínum með Sinfóníuhljómsveitinni.

Ég man líka vel eftir fyrstu tónleikunum með Kammersveitinni. Ég var nýbúin með stúdentinn og einleikaraprófið og tók þátt í mögnuðu verkefni. Paul Zukofsky stjórnaði þá Tímanum og vatninu eftir Atla Heimi Sveinsson. Þarna kynntumst við Tinna honum Atla.“

Jólatónleikar Kammersveitar

Jólatónleikar Kammersveitar Reykjavíkur verða haldnir þann 5. desember, annan sunnudag í aðventu, klukkan 16.00 í Norðurljósum í Hörpu. „Ég hef spilað með Kammersveitinni nær sleitulaust frá 2005 og tók svo við konsertmeistarakeflinu af Rut Ingólfsdóttur fimm árum síðar. Kammersveitin samanstendur af metnaðarfullum hópi sólóista og við höfum brallað ýmislegt saman. Ég vil benda á gríðarlegan katalóg af íslenskri tónlist í túlkun Kammersveitarinnar á Spotify.“

Jólatónleikar Kammersveitarinnar eru ávallt með barrokktónlist og tónleikarnir í ár eru þar engin undantekning. Verður tónlist Johanns Sebastians Bachs í algleymingi. „Ég hlakka sérstaklega til að fá að flytja Fiðlukonsert í E-dúr, en verkið á sérstakan stað í hjarta mér og er eitt uppáhaldsverkið mitt fyrir fiðlu. Ég er gríðarlega þakklát fyrir að fá að spila það með Kammersveitinni.“

Á dagskrá eru einnig tveir Brandenburgarkonsertar eftir Bach, sá fyrsti og sá fjórði. „Það eru margir sólóistar og blásarar í þessu stykki og ég er viss um að margir munu kannast við verkin þegar þeir heyra, enda eru þetta með frægustu verkum Bachs. Konsertarnir eru ólíkir en allir fyrir sólóhljóðfæri. Brandenburgarkonsertarnir hafa undarlega sjaldan verið fluttir á Íslandi.“

Tónlistin sendir hugann á flug

Tónleikar Kammersveitarinnar segir Una að séu mjög sérstakir í jólatónleikaflórunni. „Þeir eru eingöngu instrumental, bara sungið á hljóðfærin. Instrumental tónlist gefur öðruvísi pláss til að njóta og mögulega meira tækifæri til að hugsa inn á við. Svo er tónlist barokktímabilsins svo íhugul. Þetta eru dansar sem voru samdir á þessu tímabili og á tónleikunum getur hlustandinn dansað í huganum. Tónlistin tekur mann á svo marga mismunandi staði.“

Ekki útvarpað í ár

Gríðarlegur jólabragur er yfir jólatónleikum Kammersveitarinnar hvert ár. „Það er á þessum tónleikum sem ég kemst loksins í jólaskapið. Sama gildir með jólatónleika Sinfóníunnar. Þeir eru alltaf einstaklega falleg fjölskyldustund í aðdraganda jólanna.“

Una harmar að í fyrsta sinn í ár taki Ríkisútvarpið ekki upp jólatónleika Kammersveitarinnar, en venjan er að spila tónleikana á jóladag í útvarpinu. „Eflaust eru margir sem hafa það fyrir hefð að stilla á Gufuna til að hlýða á jólatónleikana í ró og næði. En það verður því miður ekki í boði í ár. Ég hvet því fólk eindregið til þess að næla sér í miða á tónleikana sunnudaginn 5. desember. Miðaverðinu er stillt í hóf og er ekki nema 3.500 krónur. Krafist er hraðprófs fyrir tónleikana og er hægt að bóka slíkt á covidtest.is og fer það meðal annars fram í bílakjallara Hörpu, K1.“

Hægt er að fylgjast með Unu og afrekum hennar á vefsíðunni unasmusic.com.