„Margir vita af verksmiðjunni og eru forvitnir um hana en vita kannski ekki mikið um okkur,“ segir Finnur Árnason, framkvæmdastjóri fyrirtækisins.

„Þörungaverksmiðjan hóf rekstur upp úr 1976. Hún var stofnuð til þess að nýta þessa náttúrulegu auðlind sem þang og þari er í Breiðafirði og heitt vatn sem rennur hér úr jörðu; nota þessar auðlindir til að skapa verðmæti og atvinnu fyrir fólkið.“

Það er nóg um að vera hjá Þörungaverksmiðjunni. „Verksmiðjan er í gangi allan sólarhringinn meirihluta árs og hjá okkur vinna að jafnaði um eða yfir 20 manns.“

Aukinn lífmassi

Finnur segir nýtinguna á þangi og þara vera sjálfbæra. „Við sláum þang í fjörum víðs vegar um Breiðafjörð og þess er gætt að festur og vaxtarhlutar plantna eru ekki skemmdar. Fylgst er með vexti þangsins og nýtingu stýrt þannig að gróðurinn er búinn að jafna sig að fullu áður en slegið er aftur. Að jafnaði er ekki slegið oftar en fimmta hvert ár,“ útskýrir hann.

„Áður en verksmiðjan fór af stað var lífmassi þangs og þara metinn í firðinum. Þær rannsóknir voru svo endurteknar árið 2017 og allar vísbendingar eru um að lífmassinn hafi aukist. Það er meiri gróður núna en fyrir 40-50 árum. Það eru auðvitað margar skýringar á því, eins og mildari vetur, hlýrri sjór og hlýrri veðrátta, en þetta sýnir að ekki er gengið á höfuðstólinn. Það má aldrei verða.“

Finnur Árnason, framkvæmdastjóri Þörungaverksmiðjunnar. MYND/AÐSEND

„Að nýta náttúrulega auðlind á sjálfbæran hátt er grundvöllurinn fyrir þeim lífrænu vottunum sem við höfum. Þær snúa annars vegar að nýtingu á villtum sjávargróðri, og hins vegar að framleiðslunni sem er líka lífrænt vottuð. Báðar vottanirnar eru samkvæmt evrópskum og norður-amerískum reglugerðum.“

Fjölbreytt notagildi

„Í verksmiðjunni er þangið og þarinn þurrkaður og malaður. Mjölið er síðan selt í ýmsum grófleika, út um allan heim,“ greinir Finnur frá.„Mjölið fer í tvær áttir má segja, það er ýmist notað sem áburður, dýrafóður og sem fæðubótarefni fyrir mannfólk, en efnainnihald mjölsins er mjög fjölbreytt. Mjölið er líka notað í snyrtivörur, bæði í hár- og húðvörur.

Síðan er mjöl einnig nýtt til framleiðslu á alginötum, eða fjölsykrum, sem eru notaðar í alla mögulega framleiðslu, meðal annars sem þykkingar- og bindiefni. Þar fer þetta meðal annars í matvæli, drykkjarvörur, snyrtivörur og til lyfjaframleiðslu. Þannig að það býður upp á mjög fjölbreytta nýtingu.“

Samfélagsleg ábyrgð

Finnur segir kröfurnar um aukna sjálfbærni koma úr mörgum áttum enda séu þær hluti af og endurspegli enn þá stærra samhengi. „Það er grundvöllur verksmiðjunnar að ekki sé gengið á auðlindirnar; bæði heita vatnið og sjávargróðurinn. Það var og er útgangspunktur landeigenda og bænda frá upphafi og auðvitað verksmiðjunnar líka. Sama á við um stærsta hluthafa fyrirtækisins sem er mjög áfram um sjálfbærni og umhverfismál, auk öryggismála sem eru alltaf sett á oddinn.“

Vottanirnar tengjast mjög umhverfismálum og núorðið meira og meira samfélagsatriðum og samfélagslegri ábyrgð. „Það eru ekki bara vottunarstofurnar sem auka kröfur og fara í fleiri áttir með spurningar og úttektir, hreyfingin er stöðugt í þessa átt; að skoða ekki bara það sem við erum að gera heldur hvernig það tengist vistkerfinu og svo samfélaginu sem við lifum í. Þetta verður alltaf víðfeðmari sjóndeildarhringur sem við þurfum og viljum fylgjast með.“