María Fjóla Harðardóttir tók formlega við starfi forstjóra Hrafnistu um síðustu mánaðamót en hafði verið starfandi sem slíkur í afleysingu frá því í mars. Áður var hún framkvæmdastjóri heilbrigðissviðs Hrafnistu.

María segir að endurhæfing Hrafnistuheimilanna snúi að því að viðhalda og bæta líkamlega, félagslega og vitsmunalega færni einstaklinga með markvissri íhlutun, ráðgjöf og kennslu. Á Hrafnistu er sjúkra- og iðjuþjálfun fyrir íbúa. „Hún er í formi hópþjálfunar en einnig einstaklingsþjálfunar. Allir geta tekið þátt í hópþjálfun en þörf fyrir einstaklingsmeðferð er metin af teymi hjúkrunardeilda sem fundar einu sinni í viku. Hver deild hefur sitt teymi. Við bjóðum upp á dagdvöl, dagþjálfun fyrir einstaklinga með heilabilun og dagendurhæfingu sem eru ólík úrræði en skila gríðarlega góðum árangri út í samfélagið. Um 350 manns nýta sér þau úrræði á hverjum degi og er þetta meðferðarform lykilatriði til að styðja við fólk sem vill búa lengur heima en það er stefna stjórnvalda,“ segir María Fjóla.

Þeir sem geta nýtt sér endurhæfingu eru mjög þakklátir fyrir hana. Skjólstæðingar okkar finna fljótt mun á sér og starfsfólkið sér árangur.

Endurhæfing alla daga

María Fjóla bendir á að ákveðin endurhæfing sé í gangi alla daga á Hrafnistu þar sem starfsfólkið aðstoði íbúa við hreyfingu ásamt því að viðhalda ákveðinni sjálfsbjargargetu. „Það er sjúkra- og iðjuþjálfun á öllum Hrafnistuheimilunum átta. Dagdvöl, dagendurhæfing og dagþjálfun eru sér deildir,“ bætir hún við. „Þeir sem geta nýtt sér endurhæfinguna eru mjög þakklátir fyrir hana. Skjólstæðingar okkar finna mun á sér og starfsfólkið sér árangurinn. En færnin er fljót að breytast um leið og þjálfun fellur niður af einhverjum orsökum. Mest er þörf á almennri virkni og styrktaræfingum en sömuleiðis ýmiss konar endurhæfingu eftir veikindi,“ segir hún.

Mismunandi er hvernig sótt er um endurhæfingu á Hrafnistu. María segir að hægt sé að kynna sér þjónustuna inni á heimasíðu Hrafnistu. „Dagdvöl er hægt að sækja um beint í gegnum heimasíðu Hrafnistu en beiðni þarf frá lækni eða hjúkrunarfræðingi fyrir dagendurhæfingu. Minnismóttakan á Landakoti sér um flestar tilnefningar í dagþjálfun fyrir einstaklinga með heilabilun.“

Viðkvæmasti hópurinn

Þjónusta í dagdvöl, dagþjálfun og dagendurhæfing á Hrafnistu hefur ekki farið varhluta af heimsfaraldri COVID-19. „Því miður finnum við fyrir honum. Starfsfólk í ofantöldum úrræðum hefur lagt sig fram við að breyta verklagi þannig að hægt sé að halda uppi þjónustustigi eins vel og hægt er en jafnframt draga úr líkum á smiti.

Aldraðir eru þeir sem við höfum mestar áhyggjur af þar sem reynslan hefur sýnt að þetta er viðkvæmasti hópurinn gagnvart COVID-19. Það var hins vegar mat samráðshóps innan Almannavarna að halda þessum úrræðum opnum þar sem það var metið alvarlegra að loka þjónustunni heldur en að halda henni opinni þrátt fyrir vírusinn.“

Á réttum stað

María Fjóla er hjúkrunarfræðingur í grunninn og hafði starfað sem slíkur í 17 ár. „Ég ákvað árið 2014 að bæta við mig master í verkefnastjórnun (MPM) frá Háskólanum í Reykjavík sem var góð viðbót við hjúkrunarfræðina. Ég hef mestmegnis starfað í öldrunargeiranum í þessi ár. Ég finn að framtíðin mín er í öldrun, þar sem mér finnst þetta fjölbreytt og skemmtilegt starf og ég vinn með ótrúlega faglegu og hæfileikaríku fólki.

Sjómannadagsráð og dótturfyrirtæki þess eru að vinna frábært starf og það eru mörg stór tækifæri fram undan. Hrafnista rekur í dag stærstu öldrunarþjónustu landsins og þjónustar yfir 1.000 manns á hverjum degi. Hjá okkur starfa um 1.500 manns og stöndum við frammi fyrir óplægðum akri er varðar þjónustu við aldraða. Það er mikill kraftur og metnaður hjá Hrafnistuhópnum og við ætlum að sigla Hrafnistuskútunni stolt inn í framtíðina með það að markmiði að þjónusta eldra fólk og þá sem þurfa á hjúkrunarþjónustu að halda allan sólarhringinn,“ segir hún.

Heimili að heiman

Þegar María Fjóla er spurð hvort einhverjar breytingar verði á næstunni með nýjum forstjóra, svarar hún: „Það eru alltaf einhverjar breytingar í farvatninu þar sem menning Hrafnistu styður við breytingastjórnun.

Hugmyndirnar eru margar, vandamálið er helst að við viljum byrja á öllu í einu. Sjómannadagsráð og Hrafnista hafa mikinn áhuga á því að efla enn meira þjónustu til eldri borgara sem búa heima. Stefna stjórnvalda er jú að fólk búi heima sem lengst.

Ef fólk þarf að fara inn á hjúkrunarheimili er mikilvægt að umhverfið sé heimilislegt og hlýtt. Hugmyndafræði Hrafnistu, sem byggð er á Lev og bo, styður við þá hugsun.

Stefna Hrafnistu er að skapa heimili að heiman. Við höfum mikinn metnað til að efla þjónustuna með því að hlusta á hvað íbúar vilja og telja sig þurfa, hvort sem fólk sækir þjónustu til Hrafnistu eða býr á Hrafnistu.“

Hrafnistu í Laugarási þekkja allir enda gamalgróið dvalarheimili aldraðra.

Endurhæfing Hrafnistu í Laugarási

Dagendurhæfing Hrafnistu í Laugarási er endurhæfingardeild fyrir eldri borgara. Áherslan er lögð á líkamlega þjálfun og félagslega virkni. Markmið hennar er að einstaklingurinn auki og/eða viðhaldi færni sinni til áframhaldandi sjálfstæðrar búsetu. Pláss er fyrir 30 gesti á dag. Hægt er að vera frá þremur til fimm daga vikunnar í allt að tíu vikur í senn. Senda þarf inn lækna/og eða hjúkrunarbréf til umsóknar. Eftir að tímabili viðkomandi lýkur er reynt að finna viðeigandi úrræði sem hentar hverjum og einum til að viðhalda því sem hefur áunnist.“

Finnbjörg Skaftadóttir, deildarstjóri dagendurhæfingar

Mikið þakklæti

Þetta segja skjólstæðinga dagendurhæfingar:

Hulda Guðrún, 96 ára, segist vera mjög þakklát fyrir þann tíma sem hún hefur fengið í dagendurhæfingu. Hún lofar sjúkraþjálfunina og alla líkamlega þjálfun sem hún fékk sér til styrkingar. Félagslegi þátturinn er ekki síðri, hér hittast gamlir og nýir kunningjar.

„Það er sannarlega ánægjulegt að geta þakkað því góða fólki á Hrafnistu sem hefur gert lífið miklu betra og þægilegra fyrir mig. Ég var svo óheppin að fara smátt og smátt að missa kraftinn í fótleggjum. Hér í dagendurhæfingu á Hrafnistu í Laugarási komst ég í hendurnar á góðu fólki sem hefur þjálfað mig og hjálpað að endurnýja og styrkja mig á allan hátt. Ég mun lengi búa að því að hafa notið þessarar þjónustu og á mér þá ósk að geta komið til ykkar aftur,“ segir Anna Tryggvadóttir McDonald.

Viðey dagþjálfun

„Viðey dagþjálfun á Hrafnistu í Laugarási tók til starfa 6. maí 2019. Dagþjálfun er ætluð fyrir einstaklinga með heilabilun og er deildin með leyfi fyrir 30 einstaklinga á degi hverjum. Tilgangurinn með dagþjálfun er að styðja fólk til þess að geta búið sem lengst heima, viðhalda og/eða auka færni, rjúfa félagslega einangrun og létta undir með aðstandendum. Dagþjálfun felst meðal annars í samverustundum, þar sem boðið er upp á upplestur, söng, félagsstarf ýmiss konar, göngutúra, leikfimisæfingar, handavinnu og máltíðir, svo að eitthvað sé nefnt. Starfsfólk deildarinnar leggur mikla áherslu á að eiga gott samband við aðstandendur skjólstæðinga sinna.“

Elínborg Jóna Ólafsdóttir, deildarstjóri Viðey, dagþjálfun

Hrafnista við Hraunvang.

Dagdvöl Hrafnistu í Hafnarfirði

Á Hrafnistu, Hraunvangi í Hafnarfirði, er starfrækt dagdvöl fyrir 67 ára og eldri, fólk sem er búsett í Hafnarfirði og Garðabæ. Hjá okkur er fjölbreytt félagsstarf þar sem hver og einn ætti að finna eitthvað við sitt hæfi. Þar má til dæmis nefna pílukast, boccia, dansleikfimi, spilaklúbba, söngstund og bingó ásamt sívinsæla harmonikkuballinu sem er alla föstudaga. Hjá okkur er líka starfrækt vinnustofa þar sem unnið er að hannyrðum og myndlist. Gestir dagdvalar hafa aðgang að tækjasal, sundlaug og ýmsu öðru – til dæmis púttvellinum í hrauninu.

Laufey Sigrún Sigmarsdóttir, deildarstjóri dagdvalar

Hrafnista við Boðaþing.

Vinaþing, dagdvöl, er í Boðaþingi

Vinaþing, dagdvöl Hrafnistu í Boðaþingi, er ætluð eldri Kópavogsbúum. Dagdvölin er opin alla virka daga. Boðið er upp á morgunmat, hádegismat og síðdegishressingu. Dagskráin er mismunandi eftir dögum, en fastir liðir eru blaðalestur og fréttaspjall á morgnana. Yfir vikuna er meðal annars boðið upp á minningavinnu, spilahópa, handavinnu, bingó, söngstundir og lestur framhaldssögu. Skipulögð hreyfing er í boði alla daga eins og stólaleikfimi, píla, keila, og gönguferðir. Einnig njóta dagdvalargestir góðs af annarri þjónustu í húsinu, svo sem sjúkraþjálfun, hárgreiðslustofu og fótaaðgerðastofu, svo fátt eitt sé nefnt.“ Markmið dagdvalarinnar eru: n Að viðhalda sjálfstæði einstaklingsins og rjúfa félagslega einangrun. n Að veita einstaklingnum stuðning til áframhaldandi búsetu í eigin húsnæði. n Að viðhalda færni og örva einstaklinga til betri andlegrar, líkamlegrar og félagslegrar heilsu.

Lilja Kristjánsdóttir, deildarstjóri dagdvalar

Hrafnista í Garðabæ.

Dagdvöl á Ísafold í Garðabæ

Í dagdvöl Hrafnistu, Ísafold í Garðabæ, eru 16 almenn rými og fyrir fjögur sértæk rými fyrir einstaklinga með heilabilun. Markmið með dagdvöl er að styðja fólk til þess að geta búið sem lengst heima, viðhalda og/eða auka færni, rjúfa félagslega einangrun og létta undir með aðstandendum. Í dagdvöl er boðið upp á samverustundir eins og upplestur, söng, klúbbastarf, göngutúra, leikfimisæfingar, handavinnu. Einnig er boðið upp á morgun- og hádegismat og miðdagskaffi. Reglulegir viðburðir, svo sem föstudagsfjör, bingó, sumargrill, haustfagnaður og fleira, eru haldnir í samvinnu við hjúkrunarheimilið. Einnig erum við í samvinnu við Garðasókn og einu sinni í mánuði fáum við leikskólabörn frá Sjálandi í heimsókn. Starfsfólk deildarinnar leggur mikla áherslu á að eiga gott samband við skjólstæðinga sína og aðstandendur þeirra.“

Svanhvít Guðmundsdóttir, deildarstjóri dagdvalar

Hrafnista við Sléttuveg.

Dagdvölin Röst

Dagdvöl Hrafnistu, Röst, Sléttuvegi var opnuð 5. maí 2020. Gengið hefur mjög vel að fá fólk til að mæta í dagdvölina og greinilegt að margir hafa ríka þörf fyrir þetta úrræði. Markmið okkar í Röst er að auka og viðhalda færni og sjálfstæði einstaklinga og rjúfa félagslega einangrun. Við leggjum mikla áherslu á jákvætt viðhorf og reynum að njóta hvers dags með skemmtilegum uppákomum, hlátri og léttleika. Það er virkilega gefandi að starfa í Röst og sjá hvernig einstaklingar blómstra. Margir auka verulega við styrk og getu og ekki síður andlega vellíðan.

Bryndís Rut Logadóttir, deildarstjóri dagdvalar