Guð­mundur Ingi Þór­odds­son, for­maður Af­stöðu, fé­lags fanga og á­huga­manna um bætt fangelsis­mál og betrun, kallar eftir því að em­bætti um­boðs­manns frelsis­sviptra verði stofnað. Þetta gerir Guð­mundur í grein sem birtist á vef Frétta­blaðsins í dag.

Guð­mundur bendir á að um­boðs­mönnum landsins fjölgi með hverju árinu og sinna þeir nú Al­þingi, börnum, borgurum og skuldurum. Hann segir að verk­efnum hafi verið hlaðið á em­bætti um­boðs­manns Al­þingis en því er meðal annars gert að sinna eftir­liti með frelsis­sviptum.

Brot af því sem félagið þarf

„Að mati Af­­stöðu veldur em­bættið ekki því verk­efni sökum fjár­skorts. Og af hverju ætti em­bætti sem sinnir erindum al­­mennings og eftir­­liti með stjórn­­sýslu fram­­kvæmdar­valdsins að taka út fangelsi landsins?“ Guð­mundur Ingi segir að Af­staða hafi ekkert út á em­bætti um­boðs­manns Al­þingis að setja, þar hafi sam­starfið verið gott.

Af­staða hefur verið starfandi í 16 ár og fylgir það meðal annars eftir kvörtunum fanga og að­stand­enda þeirra. Þá sinnir það for­vörnum, jafningja­fræðslu, fræðslu til al­mennings, stjórn­valda og ráð­gjöf til til­vonandi, nú­verandi og fyrr­verandi vist­manna fangelsa landsins. Bendir Guð­mundur á að fé­lagið hafi aldrei komist á fjár­lög og mikil vinna hafi farið í að út­vega styrki frá sveitar­fé­lögum og ríkinu.

„Undan­farin ár höfum við fengið smá styrk frá Reykja­víkur­­borg og frá Fé­lags­­mála­ráðu­neytinu en þeir styrkir eru einnar skipta styrkir og við getum í raun aldrei gert ráð fyrir að við fáum fleiri styrki þar á bæjum. Þá hafa styrkirnir rétt verið brot af því sem fé­lagið þarf til að halda lág­mars­­starf­­semi en það er ó­­­trú­­legt hvað fé­lagið hefur dafnað og náð miklum árangri að­eins með sjálf­­boða­liðum.“

Frelsissvipting ekkert gamanmál

Guð­mundur er þeirrar skoðunar að þessu þurfi að breyta og ríkið, borg og önnur sveitar­fé­lög þurfi að koma að borðinu og tryggja fé­laginu grunn til að starfa.

„Stjórn Af­­stöðu telur að stofna ætti em­bætti um­­­boðs­­manns frelsis­sviptra sem tæki yfir starf­­semi Af­­stöðu og að þar væru sér­­­fræðingar í lög­­fræði og heil­brigðis­­málum. Það yrði til þess að tryggja fjár­­magn sem nýtast myndi frelsis­sviptu fólki á Ís­landi og myndi taka yfir OP­CAT skyldur sem fela í sér eftir­­liti með öllum stofnunum sem svipta fólk frelsi sínu.“

Guð­mundur segir að í ljósi stöðunnar sé öllum ljóst að frelsis­svipting er ekkert gaman­mál. „Þar þarf að leysa málin fljótt og örugg­­lega og klárt mál að ömur­­leg mál ung­­menna­heimila landsins hefðu aldrei orðið ef um­­­boðs­­maður frelsis­sviptra væri starf­ræktur. Gerum betur fyrir okkur öll.“