Á annað þúsund ungmenni mótmæltu aðgerðarleysi stjórnvalda í loftslagsmálum. Mótmælin hófust á hádegi þar sem ungmennin söfnuðust saman fyrir framan Hallgrímskirkju og gengu niður á Austurvöll.

Mótmælin eru hluti af skólaverkfalli sem fór fram í gær í meira en tvö þúsund borgum og bæjum í meira en hundrað löndum. Forsprakki skólaverkfallsins, hin sænska Greta Thunberg, var á fimmtudaginn tilnefnd til friðarverðlauna Nóbels.

Ungir mótmælendur sem Fréttablaðið ræddi við voru allir á sama máli um að nauðsynlegt væri að grípa til tafarlausra aðgerða í loftslagsmálum. „Við erum komnir til að mótmæla, ætlum að gera betri framtíð fyrir okkur. Við fengum fría eyðu, við fáum síðan að fara heim. Við fréttum bara af þessu í dag frá öðrum nemendum,“ segir Reynir Snær Skarphéðinsson, sem tók strætó úr Hafnarfirði ásamt félögum sínum til að mæta á mótmælin. „Ég frétti nú bara af þessu á Instagram áðan,“ bætti félagi hans við.

Skólarnir í Reykjavík virðast ekki hafa verið með samantekin ráð um viðburðinn. Í bréfi skólastjóra Vestur­bæjarskóla til foreldra kom fram að mótmæli undanfarnar vikur hefðu valdið óróa innan skólans og ekki yrði hringt í foreldra til að fá leyfi fyrir þau börn sem vildu taka þátt. Foreldrar þyrftu að óska eftir leyfi með góðum fyrirvara fyrir þau börn sem vildu taka þátt.

Í bréfi sem skólastjóri Melaskóla sendi á foreldra klukkutíma fyrir mótmælin í gær sagði hann að á sama tíma og jákvætt væri að börnin vildu beita sér fyrir aðgerðum til verndar náttúrunni þá mættu þau ekki skrópa. Í bréfinu lýsir hann áhyggjum af því að börn fari úr þeirra umsjón og eftirlitslaus niður í miðbæ en starfsmenn skólans muni ekki fylgja þeim.

Fréttablaðið sendi fyrirspurnir í á annan tug grunnskóla og skóla- og frístundasvið vegna mótmælanna en fá svör bárust. Kristín Jóhannesdóttir, skólastjóri Austurbæjarskóla, segir að einhverjir nemendur sínir hafi farið, þeir hafi undirbúið sig í félagsmiðstöðinni fyrr í vikunni. Þeir hafi hvorki verið hvattir til að mótmæla né lattir.

Elísabet Brynjarsdóttir, formaður Stúdentaráðs og einn skipuleggjenda mótmælanna, sagði að hún hefði ekkert heyrt frá skólunum. „Ég hef ekki heyrt múkk frá þeim. Það hafa engar kvartanir borist. Ég held að þetta sé hluti af skólastarfi að fræða börn um loftslagsmál.“

Það var nokkur munur á svörum mótmælenda eftir því úr hvaða skólum þeir komu. „Við þurftum að fá leyfi frá foreldri, bara eins og veikindaleyfi. Við hringdum bara í mömmur okkar, skólinn var eitthvað á móti því að við færum, þau sögðu að við fengjum fjarvist ef við færum án leyfis,“ sögðu piltar úr Valhúsaskóla við blaðamann. Einn þeirra skaut inn: „Við búum á Nesinu, þannig að þetta er allt svolítið hægrisinnað.“