Þríeykið hefur leitt okkur á ábyrgan en umhyggjusaman hátt í gegnum þennan furðulega tíma og eftir því sem nær líður degi aukins frelsis léttist lundin og fólk virðist almennt tilbúið og jafnvel byrjað að taka fagnandi á móti sumri og sól.

En ef við horfum til baka þá hefur þessi tími verið alls konar.

Það er nefnilega merkilegt hvað hann hefur þýtt mismunandi hluti fyrir fólk. Á meðan hluti fólks hefur þurft að sinna vinnu sinni heima hafa aðrir misst vinnuna. Enn aðrir hafa starfað áfram, en undir enn meira álagi en nokkru sinni fyrr á meðan enn annar hópur hefur verið frá vinnu að einhverju eða öllu leyti.

Það væri hægt að telja lengi upp þær mismunandi aðstæður sem þetta ástand hefur skapað með ólíkum afleiðingum fyrir fólk, líðan þess og möguleika. Fyrir utan það auðvitað að margir hafa glímt við alvarleg veikindi og í alvarlegustu tilfellunum hafa því miður sumir þurft að kveðja ástvini vegna COVID-19.

Fyrir flesta bar þetta ástand með sér meiri tíma heima. Það sem við erum að sjá þessa dagana er að það hefur skapast nokkuð þung undiralda í samfélaginu undanfarnar vikur. Áhrif einangrunar, innilokunar, félagslegrar fjarlægðar, óvissu og kvíða varðandi bæði heilsu og afkomu hafa verið mikil og kannski meiri en fólk gerir sér sjálft grein fyrir.

Óvissan um hvað tekur svo við er líka óþægileg þó fólk reyni að bægja henni frá sér. Þessi áhrif geta svo auðveldlega grafið sér leið inn í líf fólks og haft áhrif á daglega líðan, skap og samskipti án þess að það átti sig á því hvað er að gerast.


Áhrifin birtast næstu mánuði


Mér finnst líklegt að áhrifin af þessu haldi áfram að sýna sig í einhverja mánuði til viðbótar, jafnvel lengur. Sérstaklega hjá þeim sem hafa þurft að takast á við meira álag eða meiri einangrun og áföll. Þeir sem stíga ölduna á meðan þarf, gefa nefnilega stundum eftir þegar álaginu sleppir.

Þegar á að fara að njóta og sólin og gleðin að taka við, þá slaknar á fólki og þreytan og hugsanirnar fá pláss. Það alvarlegasta í þessum málum er að við erum að sjá fjölgun barnaverndarmála og mikla aukningu í tíðni og alvarleika heimilisofbeldis.

Þetta er þó ekki alslæmt. Síður en svo. Það fegursta sem komið hefur út úr þessum tíma er dýrmæt og aukin samvera margra fjölskyldna. Það er aukin ró og vandaðri forgangsröðun. Ótal margir sem dönsuðu á línu örmögnunar fengu kærkomna hvíld og andlega næringu í faðmi sinna nánustu.

Við erum að sjá fólk skapa sem aldrei fyrr, gefa af sér á ótrúlega fallegan máta, endurmeta gildi sín og fjölskyldunnar og skilgreina lífsgæðin upp á nýtt.

Ég er ekki frá því að flestir hafi jafnvel líka lært aðeins betur að nýta sér tækni til að bæta og auka samskipti í lífi og starfi.

Vinnustaðir sem skiptu upp starfsmannahópnum og virtu tveggja metra regluna eru jafnvel að sjá vinnufriðinn skila fleiri gæðaverkum en yfirvinna tímabilsins á undan. Þá hefur verið gott að sjá fólk einnig forgangsraða heilsu, sinna útiveru og því að leika með börnunum sínum og vonandi halda sem flestir í þessar breytingar.

Eins og í samkomubanni þá verður veruleikinn eftir það líklega einnig mismunandi fyrir fólk enda hægði lífið verulega á sér hjá sumum á meðan það gaf í hjá öðrum. Það er því mikilvægt að vera vakandi fyrir því að við munum koma í mismunandi ástandi undan þessum tíma.


Tími til að hlusta og taka eftir


Kannski verður hægt að nota orðið fordæmalaust, ekki bara um ástandið heldur einnig um afleiðingar þess. Sumir munu koma ljómandi glaðir og endurnærðir til baka í sinn kunnuglega takt á meðan aðrir taka á móti sumri með tankinn tóman og þanið taugakerfi.

En hvað þýðir þetta fyrir okkur sem þjóð? Getum við staðið saman þegar við höfum gengið svo ólíka slóða þessa leið? Kannski það sé einmitt mergur málsins og lausnin um leið. Þannig er það nefnilega eiginlega alltaf. Fólk er svo ólíkt en við gleymum því stundum hvað það þýðir.

Mitt ráð á þessum tímamótum þar sem samfélagið lifnar við á ný er að þú staldrir við og takir stöðuna fyrir þig.

Nú er tíminn til að hlusta og taka eftir. Gefum okkur ekki að forsenda mín sé þín. Verum til staðar og gefum öðrum leyfi (kannski loksins) til að vera til staðar fyrir okkur.

Hættum að gera ráð fyrir, giska og telja okkur vita hvað þessi meinar eða hinn vill. Kannski þetta sé tækifæri til að taka eftir að allir upplifa allt á sinn einstaka máta. Það að ganga saman í gegnum erfiðleika þýðir nefnilega ekki að við höfum upplifað þá eins eða lært af þeim sömu lexíurnar.

Ef þessi tími kenndi okkur eitthvað þá er það kannski hversu tengd við erum. Hvernig við þurfum öll á hvert öðru að halda. Hversu sterk náttúran er og mannskepnan brothætt, en mögnuð um leið.

Mitt ráð á þessum tímamótum þar sem samfélagið lifnar við á ný er að þú staldrir við og takir stöðuna fyrir þig.


Hvaða reynslu ert þú með í farteskinu eftir þennan tíma?

Lærðir þú nýjar venjur sem þú vilt halda í eða saknar þú þess sem þú áður gerðir? Hlakkar þú til að hitta fólk og takast á við hversdagsleg störf eða kvíðir þú því og óttast að streitan taki yfir aftur?

Skoðaðu hug þinn og gerðu þær breytingar sem þarf til að geta lifað í samræmi við það sem passar fyrir þig. Endilega gerðu það sama með fjölskyldunni, þar er einnig hægt að nýta sér fullt af góðum verkefnum á vefsíðunni sterkariutilifid.is og vinna með börnunum sem einnig geta þurft hjálp.

Framundan er nefnilega aftur tími breytinga, nýtum tækifærið og högum breytingunum þannig að þær auki lífsgæði okkar og fólksins okkar.