Guðmundur Ólafsson hagfræðingur, Erpur Eyvindarson rappari og Haukur Hauksson, stjórnmálafræðingur og ferðamálafrömuður í Moskvu hafa ýmislegt við einhliða fréttir af Vladímír Pútín, Rússum og Skripal-málinu.

Þeir telja af og frá að Pútín standi á bak við banatilræðið við Sergei Skripal og Yuliu dóttur hans. Svo vitlaus sé forseti Rússlands ekki auk þess sem tímasetningin sé afleit með tillitil til HM.

Fréttablaðið leiddi saman þessa þrjá ólíku „Rússavini“, ef svo má að orði komast, og fékk þá til þessa að velta vöngum og varpa ljósi á „hina hliðina“ sem þeim finnst alveg gleymast í fréttum af vafstri Pútíns.

Hvers vegna finnst þér svo fjarstæðukennt að Pútín standi á bak við tilræðið við Sergei Skripal?

Guðmundur:

„Svarið við þessu er mjög einfalt. Hann græðir ekkert á því. Tapar bara. Út frá sjónarmiði Pútíns er þetta eitthvað það allra vitlausasta sem hann hefði getað gert og hann er ekki fífl,“ segir Guðmundur og bendir á að í stóra samhenginu skipti Skripal engu máli.

„Skripal er líka bara núll. Alveg eins og Litvinenko. Þetta eru bara menn sem engu máli skipta fyrir Rússa. Þetta skipti máli með Trotskí vegna þess að Kommúnistaflokkurinn leit á hann sem óvin. Þótt það hafi líka verið algalið að drepa hann þá breytir það því ekki að þetta var skoðum Kommúnistaflokksins á þeim tíma. En það var allt annars eðlis.“

Erpur:

„Skripal er búið að gera geðveikt á hlut rússnesku mafíunnar með vinnu sinni fyrir bresku leyniþjónustuna. Þetta er ekkert leyndarmál. Hann er búinn að vera að aðstoða leyniþjónustuna, fyrir skítakaup, við að sporna við uppgangi rússnesku mafíunnar á Vesturlöndum og er búinn að koma sér þvílíkt upp á kant við þessa rússnesku mafíudúdda,“ segir Erpur.

Sjá einnig: Novichokeitur í höndum rússneskra gengja

„Það er ekki til neitt í heiminum sem þú getur ekki fengið með þeim peningum sem þessir karlar hafa á milli handanna og það vita allir hvað gerðist eftir hrun Sovétríkjanna. Það var bara algjört kaós, Blindfullur Jeltsín að dansa skottís, á meðan alls konar vopn fóru hingað og þangað. Enginn þarf að efast um að einhver hræðileg vopn séu í höndum á mafíugæjunum.“

„Ólíkt NATÓ sem eru með eitthvert álpappírshattasamsæriskenningapartí þá er ég ekki að fullyrða eitthvað út í bláinn en þetta er miklu líklegra. Það er mjög ólíklegt að Rússar færu að gera þetta núna þegar þeir ætla að sýna umheiminum hvað þeir eru flottir og glæsilegir á HM. Það bara meikar ekkert sens að þeir færu að stofna þeirri svakasýningu með því að varpa slæmu ljósi á hana.“

Haukur:

„Tímasetningin á þessu er ekki Pútín eða Rússum í hag. Þetta er ákveðin mýta sem er í gangi um að Pútín sé alltaf að drepa alla sem hafa leitað vestur. Ég held að Pútín sé ekki það heimskur eða slíkur sikkópati að hann sé að slátra fólki í Bretlandi, hægri og vinstri. Hann hefur um nóg annað að hugsa.  Þetta er bara honum í óhag ef eitthvað er.

Sjá einnig: Júlía Skrípal útskrifuð af spítala

Skripal-málið kemur upp þremur mánuðum fyrir HM. Hann vill bara að HM gangi upp og sé í lagi. Slík heimskupör gagnvart Vesturlöngum sem spilla samskiptum á þennan máta þegar hann vill að menn komi á mótið væru mjög óeðlileg.“


Erpur:

„Og hvað er í gangi með þetta? Þetta er ægilegt eitur og voðalegasta efnavopnaárás á Evrópu síðan í fyrri heimstyrjöldinni. Svo er bara búið að útskrifa Yuliu og Sergei. Í alvörunni! Ég get ekki verið hálfvitinn að kaupa svona samsærisálpappírshattapartí sem Guðlaugur Þór og félagar eru að fýra upp í.

Sjá einnig: Guðlaugur Þór á Twitter: Sýnum Bretum samstöðu

Og ég neita líka að taka þátt í einhverju svona kaldastríðskjaftæði. Þetta er ekki svona. Þetta er ekkert lengur gott eða vont, svart eða hvítt. Það er búið þótt það sé fullt af einhverju liði sem langar að vera í þeim fílíng.“

Haukur:

„Skrípal fer líka yfir í opinberum fangaskiptum og og ef það er gert er ekki snert við þeim aftur. Það er staðreynd og hann er bara afdankaður, gamall njósnari. Það er bara samkomulag milli CIA, MI& og allra þessara leyniþjónusta að það er ekki hróflað framar við mönnum sem fara yfir í opinberum fangaskiptum.“

Sjá einnig: Skrípaleikur


Hvers vegna tortryggir þú fréttir vestrænna fjölmiðla svo mjög og þá ekki síst RÚV hér heima?

„Vestrænir fjölmiðar, svona almennt, þessir meginstraums fjölmiðlar þeir eru, sama hvað þeir halda að þeir séu ofboðslega fagmannlegir, búnir að skíta á sig trekk í trekk.

Þeir eru að tyggja sömu sósuna hver ofan í annan og halda að þeir séu svo ofboðslega mikið með á nótunum. Nú er ég ekkert að segja að meginstraums fjölmiðlar annars staðar í heiminum séu ekki lausir við hagsmunatengsl. Alls ekki,“ segir Erpur og bendir á að eina leiðin fyrir fólk til þess að vera sæmilega upplýst sé að fylgjast með ólíkum fjölmiðlum og skoða fleiri hliðar.

Hann nefnir til dæmis Russia TodayAl Jazeera, írönsku stöðina Presstv og BBC. „Það eru allir með sína hagsmuni. Þannig að þú getur ekki fengið heilbrigða mynd með því að hlusta bara á einhvern einn, eins og til dæmis CNN.“

Guðmundur:

„Það virðist vera að RÚV taki góðan og gildan fréttaflutning hjá vestrænum fjölmiðlum yfirleitt og kóperi bara. Þeir rannsaka ekki neitt. Það sem er að er að fréttamennirnir þarna eru illa launaðir og illa menntaðir. Enginn þeirra kann neitt í rússnesku og enginn hefur neina sérþekkingu á þessum málum,“ segir hagfræðingurinn sovétmenntaði.

Sjá einnig: Staðfestu rannsókn Breta á Skrípal-eitri

„Þetta er sennilega bara vegna þess að íslenskir fjölmiðlar hafa versnað á undanförnum 30 árum. Þeir voru miklu sterkari og höfðu efni á að ráða góða menn þótt fyrir svona 30 árum. Auðvitað voru líka til flokksdindlar og allt í lagi með það en það voru ágætir menn á blöðunum og í útvarpinu.“

Haukur:

„RÚV fer bara í Reuterinn, Guardian, BBC og CNN. Þetta eru þeirra aðal veitur. Þeir gætu alveg skoðað til dæmis Russia Today og og fengið hina línuna og þeim ber skylda til að segja frá báðum hliðum mála. Þetta er ekki poppstöð eða menntaskólablað,“ segir Haukur og bætir við að þetta eigi ekki aðeins við um fréttir RÚV af Rússlandi heldur erlendar fréttir almennt.

Sjá einnig: Efast ekki um ásakanirnar í garð Rússa

„Þetta er ákveðin klíka og þeir hringja bara í Eirík Bergmann, sem er ágætis strákur og ég þekki ágætlega, og Baldur Hermannsson uppi í Háskóla. Og þeir segja alltaf það sama. Vísindasamfélagið er ekkert í því að brjóta málin til mergjar eða fá hina hliðina fram líka.“

Erpur:

„Ég elska RÚV og ég  vil að RÚV verði áfram RÚV af því að þeir neyðast til að hlusta á okkur. Vegna þess að við eigum þá. Þess vegna er ég mjög ánægður með að RÚV sé til staðar en ég gagnrýni þá eins og maður gagnrýnir gamlan kalkaðan frænda sinn.

Mér finnst frábært að hafa RÚV vegna rekstrarformsins. Þetta er lýðræðislegt útvarp. En mér finnst stundum gagnrýnivert hversu einföld framsetningin er og þegar apað upp úr einhverjum erlendum meginstraumsfjölmiðlum sem eru ekki með á nótunum.“

Haukur:

„Athugasemdir á Facebook og við fréttir Vísis.is og DV.is sýna vel hversu almenningur, venjulegur lesandi, er oft á öndverðum meiði við elítu fræði-, frétta- og stjórnmálamanna.

Mér sýnist oft alveg 85% þeirra sem tjá sig í athugasemdakerfum vera algerlega á öndverðum meiði við elítuna og vera mjög skeptísk á þetta Skrípal-mál. Það er líka áhugavert að sjá kommenntin á Vísi.is. Ég kem oft með athugasemdir og er oft strokaður út. Það er bullandi ritskoðun á mér. Ég er ekki með neina ærumeiðingar eða dónaskap. Þetta eru bara mjög málefnalegar greiningar. Ekkert ljótt orðbragð eða persónuníð.“

Sjá einnig: Mestu brottvísanir í áratugi


Er sniðganga Breta, Íslendinga og fleiri ríkja á HM í Rússlandi of ýkt viðbragð við Skripal-málinu?

Haukur:

„Fyrstu viðbrögð Breta voru að hundsa HM og reyna að skemma fyrir. Planið var held ég örugglega að láta landsliðið ekki mæta. Alþýða manna vill ekkert vera að blanda pólitík og íþróttum saman og það hefur aldrei verið nein hefð fyrir því fyrr en kannski 1980,“ segir Haukur og vísar til þess þegar Bandaríkjamenn sniðgengu Ólympíuleikana í Moskvu 1980 vegna innrásar Sovétríkjanna í Afganistan.

Guðmundur:

„Ég held að fyrir Rússum sé þetta algert aukaatriði. Ég hugsa að þeim sé meira í mun að hún mæti hún Berglind Ásgeirsdóttir heldur en Guðlaugur Þór. Hún er mjög vel liðin af Rússum. Ég þekki það persónulega. Þeim þykir mjög vænt um hana en hvort að Guðlaugur mæti. Ég held það sé öllum sama um hann blessaðan.“

Erpur:

„Þetta er algjört kjaftæði og af hverju er verið að blanda einhverri stórveldahagsmunapólitík saman við íþróttir?  Þetta eru fáránleg viðbrögð sem hafa ekkert að gera með tilefnið. Og loksins þegar Íslendingar eru komnir á HM þá ætla þessir pappakassar að vera heima út af einhverjum samsæriskenningapartíi.“

Haukur:

„Fyrsta hugmynd aðalsins í Downingstræti og Boris Johnsons er að mæta ekki á HM. Sjálfsagt hafa Bretar haft einhverjar hugmyndir um að flytja bara mótið til Þýskalands eða Frakklands vegna þess að Rússar hafa lagt gríðarlegan metnað í þetta.

Sjá einnig: Varpar á­byrgð á taugaeitrinu yfir á Breta

Það er alveg ljóst að það er rosaleg pressa á Guðlaug Þór og ríkisstjórnina alla. Við erum ekki í ESB og við erum ekki hluti af Bretaveldi þannig að ég geri ráð fyrir að þrýstingurinn komi frá NATO eða eitthvað svoleiðis.

Við stökkvum á þennan vagn án þess að hafa nokkrar sannanir í höndunum og það er ekki vönduð diplómasá. Þetta er á kjaftasögustiginu ennþá,“ segir Haukur og segir kaldhæðnislegt að viðbrögð Vesturlanda hafi aðeins þjappað Rússum saman og fylkt þeim þétt að baki Pútíns.

Guðmundur:

„Rússarnir munu ekki gera nokkurn skapaðan hlut til að spilla fyrir þessari ágætu keppni en ég er ennþá hræddur um það að Bandaríkjamenn og Bretar muni reyna að spilla fyrir. Hvernig sem það verður. Ég veit það ekki,“ segir Guðmundur en hefur ákveðna samúð með klemmu íslenskra stjórnvalda.

„Við verðum að taka tillit til eins, við erum lítið smáríki og okkur er gefið leyfi til að verða sjálfstæð með leyfi Bandaríkjamanna og ég er viss um að þeir hafi ekki gert þetta nema ræða fyrst við Rússa. Ég segi bara að íslenskt sjálfstæði sé þessum ríkjum að þakka eða kenna, eftir því hvernig litið er á það.

Rússar hafa alltaf sýnt okkur sérstaka virðingu og samúð í mörgum málum. Þeir einu sem hafa verið að fjandskapast við okkur eru Engilsaxar.“

Erpur:

„Þetta er klassíski íslenski hægri vængurinn. Á stærstu augnablikunum í Íslandssögunni, þegar þjóðin öll stendur saman stolt og sameinuð, þá eru alltaf þessi sjálfstæðisfífl bara að spila bridds í kjallaranum í Valhöll. Þeir tóku ekki einu sinni á móti Halldóri Laxness þegar hann fékk Nóbelsverðlaunin. Þetta er alveg eins.“

Erpur sér þó ákveðna kosti við að íslenskir stjórnmálamenn sitjir heima í sumar. „En það er flott að það þau mæti ekki vegna þess að það losnar slatti af sætum ef þessi ríkisstjórn kemur ekki. Og það vantar sæti.“

Hugur hans er þó hjá Guðna Th. Jóhannessyni, forseta Íslands, sem rekur ekki eigin utanríkisstefnu og verður að fylgja fordæmi ríkisstjórnarinnar. „Ég hefði nú samt viljað sjá Guðna þarna,“ segir Erpur og bendir á að Guðni er með hjartað í sportinu og það sé synd að hann geti ekki mætt á völlinn.

„Það er ógeðslega hallærislegt. Fáránlegt. Getur hann ekki sett á sig svona gleraugu með nefi og skeggi úr Hókus Pókus og laumað sér á mótið,“ segir Erpur þess fullviss að „rólyndismaðurinn Guðni, hugsi utanríkisráðherranum Guðlaugi Þór Þórðarsyni þegjandi þörfina fyrir að hafa af honum einhverja glæstustu stund íslenskrar knattspyrnusögu þegar landsliðið hefur HM í Moskvu á móti landsliði Argentínu.