Sýklalyfjaónæmi er til staðar í íslensku búfé. Horfa þar til fleiri þátta en innflutnings til að sporna við frekari útbreiðslu. Þetta kemur fram í tilkynningu frá Matvælastofnun. Þar segir að vöktun á sýklalyfjaónæmi í kjöti og dýrum í fyrra hafi leitt þetta í ljós.

Þó segir að ónæmi fyrir sýklalyfjum í íslensku búfé sé minna en í flestum Evrópulöndum. „Ónæmi í íslenskum lömbum og innfluttu svínakjöti vakti athygli.“

Fram kemur að vöktunin hafi náð til tæplega 900 bakteríustofna úr sýnatökum Matvælastofnunar, framleiðenda og heilbrigðiseftirlits sveitarfélaga. Sýni voru að sögn tekin úr svínum, alifuglum og lömbum og erlendu svína- og alifuglakjöti, bæði á markaði og í afurðastöðvum.

E. coli bakteríur úr þörmum kjúklinga voru prófaðar fyrir sýklalyfjaónæmi. Fjórðungur þeirra var ónæmur fyrir einum eða fleiri sýklalyfjaflokkum, sem er svipað hlutfall og 2016 og 2017 „og með því lægsta sem greinst hefur í Evrópu undanfarin ár“. 

Svokallaðar „ESBL/AmpC myndandi E. coli bakteríur“, sem yfirfært geta ónæmisgen og eiginleika þess í aðrar bakteríur, þar með taldar sjúkdómsvaldandi bakteríur, greindust í 4% íslenskra lamba í fyrra. Fram kemur að það sé álíka hlutfall og í þörmum íslenskra alifugla og svína undanfarin ári. „Hvernig ónæmar bakteríur bárust í lömbin eða hvort ónæmið myndaðist í lömbunum er ekki vitað og ekki heldur hvort um aukningu sé að ræða. Líkt öðru búfé, eru íslensk lömb ekki laus við bakteríur sem eru ónæmar fyrir sýklalyfjum eða sem geta þróað slíkt ónæmi og dreift í aðrar bakteríur. 

Loks voru salmonellustofnar sem greindust í alifuglarækt 2018 rannsakaðir. Þeir reyndust allir ónæmir fyrir sýklalyfjum. Tveir stofnar sem greindust í svínarækt reyndust hins vegar ónæmir en annar þeirra var fjölónæmur. „Í svínakjöti á markaði reyndust tveir stofnar ónæmir og báðir fjölónæmir. Kjötið var frá Spáni og því hafði fylgt salmonelluvottorð við innflutning. Kjötið var innkallað.“

Einn kampýlóbakterstofn í alifuglarækt reyndist ónæmur fyrir einum flokki sýklalyfja. Þá segir að skimað hafi verið fyrir MÓSA (

methicillin ónæmir Staphylococcus aureus) í svínarækt en sú baktería er útbreidd í búfénaði í Evrópu og víðar. MÓSA fannst ekki, frekar en árin 2014/2015. „Fagnaðarefni er að MÓSA hefur enn ekki greinst í íslenskri svínarækt.“

Að endingu segir Matvælastofnun að sýklalyfjaónæmi sé ein helsta ógn við heilbrigði manna og dýra í dag. Stofnunin hafi fengið fjárheimildir til að vakta sýklalyfjaónæmi. Sýnatökum mun því fjölga en þær munu á þessu ári ná líka til grænmetis. „Niðurstöður mælinga á sýklalyfjaónæmi í sýnum sem tekin voru úr gæludýrum 2018 verða kynntar fljótlega. Einnig er í bígerð að halda málþing í haust um sýklalyfjaónæmi á Íslandi á vegum Matvælastofnunar og samstarfsstofnana.“