Í nýrri úttekt um stöðu skordýra í heiminum segir að líklegt sé að um 40 prósent ýmissa skordýrategunda muni líklega hverfa eða fara verulega fækkandi á næstu árum.

Samkvæmt niðurstöðum samantektarinnar fækkar býflugum, maurum og bjöllum átta sinnum hraðar en spendýrum, fuglum og skriðdýrum. Rannsakendur telja þó að sumum tegundunum, eins og kakkalökkum og húsflugum, fari ört fjölgandi.

Fækkun skordýra má helst rekja til landbúnaðar, meindýraeiturs og loftslagsbreytinga.

Í frétt BBC um málið segir að meirihluti lifandi vera á landi eru skordýr og þau auki lífsgæði annarra á mikinn hátt. Þau eru fæða fyrir fugla, leðurblökur og mörg minni spendýr, þau fræva um það bil 75 prósent allrar uppskeru í heiminum, endurnýja jarðveg og halda ýmsum plágum í jarðvegi í skefjum.

Fjölmargar rannsóknir hafa undanfarin ár fjallað um fækkun býfluga í heiminum, sérstaklega í þróuðum löndum. En þessi nýja samantekt lítur á fleiri tegundir.

Einn þriðji skordýra í útrýmingarhættu

Samantektin er birt í blaðinu Biological Conservation og er í henni litið til 73 rannsókna sem birtar hafa verið víða um heim síðustu þrettán ár. Rannsakendur sem sáu um samantektina segja að niðurstöður bendi til að fækkun í heiminum muni samanlagt leiða til útrýmingar um 40 prósent allra skordýra á næstu áratugum. Einn þriðji skordýra er skráður í útrýmingarhættu.

Helsta ástæða er missir búsvæðið vegna landbúnaðar, þéttbýlisþróunar og skógaeyðingar samkvæmt einum höfunda rannsóknarinnar, Dr Francisco Sánchez-Bayo, sem starfar við háskólann í Sydney í Ástralíu.

„Önnur ástæða er aukin notkun meindýraeiturs í landbúnaði um allan heim og spilling vegna ýmissa efna. Þriðja ástæðan er líffræðileg og má rekja til ágengra tegunda og sjúkdómsvaldandi örvera. Sú fjórða er síðan loftslagsbreytingar, sérstaklega í hitabeltislöndum.

Vantar rannsóknir í Afríku og Suður-Ameríku

Höfundar rannsóknarinnar hafa áhyggjur á því hvaða áhrif fækkun skordýranna hafi á fæðukeðjuna og að fleiri tegundir, svo sem fugla eða spendýra, muni deyja út sem afleiðing þess.

Rannsakendur sögðu einnig að þau hafi áhyggjur af því að ákveðnar tegundir skordýra hverfi og öðrum fjölgi. Þau nefndu þá tegundir eins og kakkalakka og húsflugur sem hafa í gegnum árin þróað með sér ónæmi fyrir meindýravörnum.

Þar er tekið fram að það sé margt sem fólk geti gert til að reyna að sporna við fækkun skordýranna eins og að kaupa lífrænan mat, ekki nota meindýraeitur og gera garða sína skordýra-vænni.

Þá var einnig tekið fram að þrátt fyrir að rannsóknir hafi verið framkvæmdar víða þá vantaði mikið upp á jafnvægi þeirra í öllum heimsálfum. Flestar eru framkvæmdar í Evrópu og Norður-Ameríku á meðan lítið er vitað um stöðu skordýra í Afríku og Suður-Ameríku.

Greint er frá á BBC.