Ákvörðun Honda að loka sinni einu bílaverksmiðju í Bretlandi eftir starfsrækslu í meira en 30 ár gæti markað upphafið af endanlegu brotthvarfi japanskra bílaframleiðenda frá Bretlandi í kjölfar fyrirhugaðs brotthvarfs Bretlands úr Evrópusambandinu. Honda, Toyota og Nissan opnuðu öll verksmiðjur í Bretlandi á níunda áratug síðustu aldar og fengu til þess stuðning frá Thatcher stjórninni. Thatcher sannfærði forsvarsmenn framleiðandanna að Bretland væri vænlegur kostur til framleiðslu bíla fyrir Evrópumarkað og að Bretland myndi aldrei ganga úr Evrópusambandinu. Það hefur að minnsta kosti breyst frá og með 29. mars og gæti orðið afdrifaríkt fyrir bílaframleiðslu í Bretlandi.

Toyota þegar varað bresk stjórnvöld við

Ekki er eins mikil hætta á að Toyota loki verksmiðju sinni í Burnastone þar sem ný Corolla verður smíðuð þar, en eftir að ný kynslóð Corolla rennur sitt skeið árið 2024 þykir líklegt að Toyota loki henni. Toyota hefur þegar varað bresk stjórnvöld við því að slæmur samningur við Evrópusambandið gæti þýtt lokun verksmiðjunnar. Auk þess er Toyota að opna nýja verksmiðju í Tékklandi árið 2021 í samstarfi við PSA Group og þar verða framleiddir smærri bílar Toyota. Verkmiðja Honda í Burnastone er fjórða stærsta bílaverksmiðjan í Bretlandi og þar eru framleiddir 161.000 bílar á ári. Verksmiðja Toyota er sú sjötta stærsta og þar eru framleiddir 129.000 bílar á ári. Í báðum þeirra er nú aðeins framleidd ein bílgerð þar sem bæði fyrirtækin hafa flutt framleiðslu annarra bílgerða til Japan. Það eitt er hættumerki.

Samningur um tollaleysi hjálpar ekki

Nissan rekur stærstu bílaverksmiðju Bretlands og þar eru framleiddir 442.000 bílar á ári og þar er minnsta hættan á að komi til lokunar, en bæði vinsælasti jepplingur Bretlands og Evrópu, Qashqai er þar framleiddur og smíði nýs Juke mun einnig fara þar fram. Nissan tók hinsvegar þá ákvörðun árið 2016 að smíða ekki X-Trail jeppa sinn í Bretlandi fyrir Evrópumarkað, eins og áður var ráðgert og flutti smíði hans til Japan. Það gefur ef til tóninn fyrir framhaldið. Ekki hjálpar það til að nýr milliríkjasamningur Japan og Evrópusambandsins mun gera flutning á bílum framleiddum í Japan ódýrari til Evrópu og það minnkar kostina við að vera með verksmðjur í Evrópu. Þessi samningur tryggir enga tolla á bílum innfluttum frá Japan til Evrópu og breytir því landslaginu mikið.

Tryggðin horfin

Tryggðin sem japönsku framleiðendurnir héldu við Bretland til langs tíma virðist vera að þverra og hefur verið skipt út fyrir pirring og reiði í þeirra garð. Japönskum bílaframleiðendum finnst þeir hafa verið sviknir af Breskum yfirvöldum. Japönsk viðskipti byggja á trausti og Bretar hafa brugðist því trausti að mati japönsku bílaframleiðendanna. Því gæti stefnt í að undanfarið blómaskeið bílaframleiðslu í Bretlandi sé því að líða undir lok.